« Ikarak eta edertasuna | Sakoneko errealitatea »
Mugaldekoak / Edu Zelaieta / Susa, 2004
Kanpoko nahiz barneko gure mugetan preso Mikel Asurmendi / Irunero, 2005-02
Irunero aldizkarian mugaz idaztea gauza arrunta da. Irunero-ko lerroz lerro atalean mugaz idaztea berriz, plazera. “Mugaldean, burutazio oro dugu kontrabando lana” gaztigatu digu poetak hastapenean. Eta burutazioak poesiaren bidez heldu bazaizkigu, muga fisikoaz haratagoko mugen xerka goazela sentitzen ditugu jada.
Lau ataletan apailatutako liburuaren lehenean oso muga hurbilak zeharkatzera eramaten gaitu poetak. Atal honetako poemak, Bidasoan eta gure iraganaren gaindi bide eginez goaz, eta bidez bide euskaldunon patuaren islak aurkitu ditugu: aduana, kontrabandoaren zeinuak, pertsonaia historikoak, izena dutenak nahiz anonimoak. Hitz bitan: poetaren haurtzaroko istorioak, poema gisara isuriak.
Hurbileko mugak ez dira ordea, gure baitakoa urratzen duten seinale bakarrak. Badira muga lausoagoak, ezezagunagoak, gure geografiaz haratagoak izaten dira komunzki, urratzeko zailagoak. Badira ere, gure “ni”a gainditzen dutenak. “Urratuak” deritzan bigarren atalean, poeta bere baitako mugetan murgildurik doa bidetan barrena. “Mugarri luzeak” izena du poesiaz hornituriko hondarreko atalak. Hirugarrenean poeta borroka latzean murgildurik kausitu dut/gu. Mugarri luzeetan barrena aitzina segitzen du poetak. Eta bere poemak amaitu arren, bere poesia ez dela agortu sentsazioarekin gelditu gara.
Prosan idatzitako “Mugaldekoa” izeneko istorioak ixten du “Mugaldekoak” poesia liburua. Mugaldeko istorioa da. Hagitz Bidasoako eskualdekoa. Braulio du protagonista. Istorioaren ondorio edo irakaspenik atera ote dudan? Horra batto: Mugak aldakorrak direla, pertsonen egitekoak eta sentimenduak aldakorrak diren bezalaxe. Pertsonak, istorioak bezala, benetakoak nahiz gezurrekoak garela. Eta kanpoko nahiz barneko mugetan preso bizi garela.
Beste zerbait
Danele Sarriugarte
Maialen Sobrino Lopez
Palinpsestoa
Joxe Austin Arrieta
Asier Urkiza
Katona
Antxiñe Mendizabal Aranburu
Nagore Fernandez
Haize begitik
Mikel Ibarguren
Paloma Rodriguez-Miñambres
Guztia urruntzea da
Hasier Larretxea
Mikel Asurmendi
Esker onak
Delphine De Vigan
Ainhoa Aldazabal Gallastegui
Enarak
Bernardo Atxaga
Irati Majuelo
Ez da erraza gizon on bat aurkitzea
Flannery O'Connor
Aritz Galarraga
Moebiusen ertzak
Garazi Kamio
Joxe Aldasoro
Düsseldorfeko txibatoa
Karlos Linazasoro
Mikel Asurmendi
Odola kantari
Unai Elorriaga
Asier Urkiza
Rosa Parks: Nire istorioa
Rosa Parks / Jim Haskins
Nagore Fernandez
Eguna hasteko olerkiak
Miren Billelabeitia
Paloma Rodriguez-Miñambres
Izen baten promesa
Hedoi Etxarte
Mikel Asurmendi