susa | literatur emailuak | literaturaren zubitegia | euskarari ekarriak | armiarma | klasikoak | aldizkarien gordailua | basquepoetry | ipuina.eus | ganbila.eus

« Idi adarmotza | Izenak ez du beti izana adierazten »

Feminismoa denon kontua da / Bell Hooks (Amaia Apalauza) / Katakrak, 2018

Denontzako Ainhoa Aldazabal Gallastegui / Argia, 2022-09-18

Gaur aurkeztuko dizuedan liburua bell hooks-ek idatzi zituen hamarnaka liburuetatik bat da, Feminismoa denon kontua da.

Politika pasio. Pentsatuko duzue akats ortografiko bat egin berri dudala goiko lerrootan eta, gainera, ez dela bereziki feminista autorearen izena letra txikiz idaztea. Hautu bi egin zituen berak: bere amonaren izena hartzea, batetik, eta berarengandik bereizteko eta esaten zuenari —eta ez bere buruari— garrantzia emateko minuskulak erabiltzea, bestetik. Apaltasun lezio bat.

Aurkibidea irakurrita nahikoa da ukitzen dituen gaiak ugari direla jakiteko. Askotarikoak eta interesgarriak dira: “Ba, betikoak!”, esango duzue batzuek, “aspertu gara teoria feministaz”. Bada, bai, betiko gaiak badaude —kontzientzia, ahizpatasuna, heziketa, gorputza eta ugalketa eskubideak, edertasuna…—. Baina badaude hain ohikoak ez diren gaiak ere —indarkeria deuseztatzea, maskulinitate feminista, lesbianismoa eta feminismoa, espiritualtasun feminista eta abar—. Klaseak eta arrazak gurutzatutako autoreak ez dio horri ere muzin egiten. Gurean erreferente ezagunena Angela Davis bada ere, hooksek egindako ekarpena kontuan hartzekoa da, bizia, interpelatzailea eta kritikoa delako.

Feminismoa denon kontua den heinean denondako liburua egin nahi izan zuen hooksek. Hasi nahi duenarentzat baditu bertuteak: feminismoaren historia baliatzen du gaiak kokatu eta gertatu zena testuinguruan jarriz. Bere biziesperientzian oinarritzen du ibilbidea, kontatzen duen une historikoa bizi izan zuelako. Estiloari dagokionez, zuzena eta argia da, endredorik gabekoa. Baina feminismoaz asko dakienak ere topatuko du planteamendu berririk eta ikasteko lerrorik. Deserosoa suerta daiteke ez baitu merchandisingaren feminismorik erakusten, hautu politiko sakon baten moduan planteatzen baitu, eta sendo ditugun zutabe batzuk arrakalatu baititzake.

Gustura irakurrita ere, geldotasuna eskatzen du. Zer hausnartu eta zer pentsatua ematen duelako. Bere erritmoa eta tempoa ematea komeni da irakurraldia gozatu ahal izateko.

Katakrakek argitaratu zuen 2018an: une aproposa izan zen, mugimendu feministaren eztanda garaia zen eta euskal literaturan hainbat lan feminista sortzen eta beste hainbat klasiko itzultzen hasiak ginen. 2021ean zendu zen hooks, baina 30 liburu baino gehiago idatzi zituen. Badugu non murgildu.