kritiken hemeroteka

8.321 kritika

« | »

Etxeko urak / Leire Bilbao / Susa, 2020

Etxeko uretan igerian Nuria Cano / blogspot.com, 2021-02-07

Etxeko uretan igeri egin dut, gogoz, premiaz, nire ispiluaren aurrean nolabait nengoen-eta. Gutxirekin anitz erraten da liburu honetan; isiltasunen oihartzunak hitz bihurtzen dira bertan. Hori da poesia, azken finean.

Hasiera-hasieratik Leire Bilbaok bete betean urperatu gaitu bere liburuaren likido amniotikoan flotatzeko eta urrumatzeko, baina ez batere trankil: argira aterata amatasunaren gorabeherak, amok ongi jakin baina beti adierazten ez ditugunak.

Amatasunean dena ez delako idilikoa, gure ama-eskafandra jantzi behar dugu etxeko uretan miatzeko: horiek iduri baino hauskorragoak eta kontraerranez beteagoak dira. Bilbaok egoki dioenez, emakumeok 24 orduz irekitako gorputz bihurtzen gara erditzean, eta ispiluak ia-ia ezagutzen ez dugun irudi bat bueltatzen digu: kimu berriak jaio zaizkigu gure enborrean, baina sendo-sendoak ziruditen bertze adarrak bortxaz kraskatu dira. Hau da, jaio berri bat etortzen denean amok, nola edo ala, berriro jaiotzen gara, baina apur bat hil ere bai.

Gure sortu berriak etxeko uretan, bertzeen begiradan eskuzabaltasun paragabe batekin agertzen gara, baina gure barruko intimitatean zauri hasi berriak ere loratzen zaizkigu. Gure magalean kulukatzen ditugunak ez dira ume txikiak bakarrik, baizik eta gure nahiak eta damu erranezinak ere bai. Eta etxeko egunerokotasunean, geure burua ikusten dugu geure amama eta amarekin solasten ametsezko elkarrizketetan, eztabaidatzen bertze batzuen aurrean onartuko ez genituzkeen gaiei buruz. Are gehiago, bat-batean, benetazko biloba eta alabak sumatzen gara, desberdinak, eta zailtasunei begira, disidente eta jarraitzaileak sentituz alde berean, gure ikuspuntua zabaltzen da.

Leire Bilbaok sortutako amatasunaren orografia, azken buruan, ama bihurtzearen sakontasunetatik urpean igeri egiten du, bere edertasunarekin eta bere kontraerranekin. Badirudi bere eskarmentutik idatzita dagoela, baina hizkuntza gordin, trinko eta zuzen erabiliz emakume anitzek berezko sentituko dugun unibertso bat gauzatzea bikain lortu du idazleak.

Azken kritikak

Itzalen tektonika
Itxaro Borda

Asier Urkiza

Mundu zitalaren kontra
Lizar Begoña

Jon Martin-Etxebeste

Sastraka
Askoren artean

Mikel Asurmendi

Itsaso amniotikoa
Oihane Jaka

Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Lanbroa
Pello Lizarralde

Irati Majuelo

Lanbroa
Pello Lizarralde

Ibon Egaña

Txoria hodei artean
Urtzi Urkizu

Jon Martin-Etxebeste

Begiak eman nizkinan eta ilunpeei behatu hien
Irene Sola

Jon Jimenez

Mundu zitalaren kontra
Lizar Begoña

Amaia Alvarez Uria

Gerezi-denbora
Montserrat Roig

Asier Urkiza

Herriaren hezkuntza eta demokrazia
Nadezhda Krupskaia

Nagore Fernandez

Farorantz
Virginia Woolf

Aritz Galarraga

Markos Gimenoren 101 letrakartel
Joseba Sarrionandia

Mikel Asurmendi

Poesia kaiera
Giorgos Seferis

Irati Majuelo

Artxiboa

2024(e)ko maiatza

2024(e)ko apirila

2024(e)ko martxoa

2024(e)ko otsaila

2024(e)ko urtarrila

2023(e)ko abendua

2023(e)ko azaroa

2023(e)ko urria

2023(e)ko iraila

2023(e)ko abuztua

2023(e)ko uztaila

2023(e)ko ekaina

Hedabideak