kritiken hemeroteka

7.851 kritika

Azken kritikak

« | »

VHS / Oier Guillan / Susa, 2020

Arteaz, bizitzeaz Javier Rojo / El Diario Vasco, 2020-08-29

Pertsonaia batek, Ilehoriak, detektibea kontratatzen du hogei urte lehenago gertatu den Victorren heriotza argi dezan. Hauxe da “VHS” eleberriaren abiapuntua eta hala esanda edonork pentsa lezake literatura beltzeko liburua sortu duela Oier Guillanek. Izan ere, idazleak literatura mota horren topikoak baliatzen ditu, baina bere eskuetan irakurleen aurreiritzi eta espektatibekin jolasteko tresna bihurturik agertzen zaizkigu. Detektibeak, ez-ohiko bideak erabiliz, Victorren heriotzaren atzean egon litekeenaz aztertzeari ekiten dio, eta ikerketa honetan jakingo dugu nola ezagutu zuen Ilehoriak Victor, antzerkian aritzen zena, 90eko hamarkadaren amaiera aldera Sevillara egin zuen bidaia iniziatiko batean.

Kontaketan nabarmenduko da pertsonaia guztiek artearekin duten harreman estua. Baina anekdota hauek azaltzen diren bitartean, behin eta berriro azpimarratzen da nobelan agertzen diren pertsonaiak fikziozko izakiak direla, diskurtsoaren izaera literarioa azpimarratuz, istorioak irakurleengan sor dezakeen lilura apurtuz.

Fikzio honetan egileak jainko baten antzera jokatzen du, eta pertsonaia malguak, zehaztugabeak, androginoak aurkezten ditu bere asmoak bete ditzaten, topikoak erabilita espektatibak eraikitzen eta deuseztatzen dituen bitartean. Literatur eraikin honen bidez, gai asko ekartzen dira hizpidera, hasierako anekdota barik gai horien inguruko hausnarketa baita nobela honen ardatza. Arteaz, literaturaz eta antzerkiaz hitz egiten da, eta hauek betetzen duten eta bete beharko luketen lekuaz; oroitzea eta ahanztura ere maiz agertzen dira kontaketan. Baina batez ere, bertan aipatzen da nola zinismoak ilusioa ordezkatzen duen denboraren igarotzearen ondorioz. Nobela, itxuragatik collagearekin parekatu daitekeen testua, batzuetan dentsoa da, kontraesankorra ere bai behin baino gehiagotan. Edonola ere, literatur anbizioaren emaitza.

Azken kritikak

Sekula ez liokete euli bati hegalik kenduko
Slavenka Drakulic

Irati Majuelo

Sortaldekoak
Hedoi Etxarte

Asier Urkiza

Dama
Jon Gerediaga

Nagore Fernandez

Bihotz-begietan
Xabier Lizardi

Igor Estankona

Argiantza
Pello Lizarralde

Jon Martin-Etxebeste

Taxiak ez dira inoiz gelditzen
Xabier Montoia

Txema Arinas

Eskuan beti zerbait
Maialen Berasategi Catalan

Irati Majuelo

Empar Pineda Erdozia: gorputzak hala eskatua
Kattalin Miner

Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Zeruko belardiak
John Steinbeck

Hasier Rekondo

Arkanbele kantak
Mikel Taberna

Mikel Asurmendi

Urpean murgildu
Lidia Txukovskaia

Nagore Fernandez

Bertute txikiak
Natalia Ginzburg

Asier Urkiza

Algara mutilatuak
Ane Labaka Mayoz

Maitane Legarreta Etxezarreta

Haragi hosto
Juan Ramon Makuso

Jose Luis Padron

Artxiboa

Urria 2021

Iraila 2021

Abuztua 2021

Uztaila 2021

Ekaina 2021

Maiatza 2021

Apirila 2021

Martxoa 2021

Otsaila 2021

Urtarrila 2021

Abendua 2020

Azaroa 2020

Hedabideak