« Juan Rulforen libururik ezezagunetariko bat | Azala erre »

Txoriak dira bederatzi / Tere Irastortza / Pamiela, 2017

Neurri gizatiarra Jose Luis Padron / Bilbao, 2018-06

Tere Irastortzak ekarri digun liburuak pittin bat denetik dauka: aforismoak, kontaketa laburrak, pentsamendu solteak, poesia, itzulpenak… Puskak dira funtsean, idazketa fragmentarioaren emaitza. Koadernoetan zeuzkan pasarteak hartu eta bildu egin zituen, eta bildu orduko, normalean poema-bildumak egiteko orduan laburtzen aritzen den Irastortzarengan oso ohikoa ez den zerbait gertatu zaio liburu honekin, handitzen joan dela lehenengo pasartetatik hasita. Beraz, oso gauza berezia poeta zaldibiarraren ibilbidean.

Txoriak dira bederatzi (Pamiela, 2017) idazle baten ohar-liburuak bezalakoa izan daiteke, baina irakurle gisa egindako lana da ere, irakurri dituen gauza askotatik edota entzun dituen pasarteetatik sortu baita. Testu laburrak izanik, atalka antolatu du —batzuk monografikoagoak, besteak baino—, baina ez modu oso itxian ordenatuta, liburu osoak joanetorri bat duelako, batez ere irakurlearekin pentsatuta. Azkenean, gaiak ere ez dira hainbeste aldatzen liburuan. Orri bat irakurri eta utzi dezakezun liburua da, eta hurrengo batean hasi.

Poemak idatzi ditu urte askoan, hemen, ordea, beste genero bat izanik, etorriari utzi nahi izan dio, gauza batzuk esan beharrekoak balitu bezala, ez bakarrik iradoki.

Irastortzaren ustez euskaldunok izan gara edo ohitu gaituzte, geure kulturak ohitu gaitu, ez asko espresatzera gure barrua, eta orain, gure garaiko gizarte honetan, guztia esatera bultzatzen gaituzte, eta askotan ‘guzti’ hori ez da ezer, hutsaren hurrengoa. Gauza guztiak esateak ez du esan nahi egia esaten ari zarenik, eta honako esaldi borobil honekin laburbiltzen du liburuan: “Dena kontatzeak ez gaitu egitiago egiten, dena ez da’ta edozer gauza”.

Bizi gara oso korrika, hausnarketari apenas denborarik eskaintzen ez diogula, eta, hain zuzen, gure bizimoduagatik-edo, Irastortzarentzat idazten jartzea da pentsatzea, eta idazten ez jartzea da gauzak egin eta egin asegabe ibiltzea.

Iñaki Bastarrikak irudi ederrak egin dizkio, neurri gizatiarra dakarren Tere Irastortzaren esana apaintzeko. Hunkitzeko edo hausnartzeko beldurrik ez duen jendearengana iristeko. Zorionak badu liburu berri bat.