kritiken hemeroteka

7.058 kritika

Azken kritikak

« | »

Mendafin usaineko iluntzeak / Aintzane Galardi / Erein, 2015

Hegoaldeko paisaia Javier Rojo / El Correo, 2015-12-05

Azken bolada honetan euskal poesian ikusi izan dugu nola hainbat poetak beren nitasuna aurkezten duten era nabarmen batean. Poesia joera horretan poema sentimenduen agerpen moduan aurkezten da, ia bizitza pribatuaren aitorpen publikoa da-eta. Aurten honelako poema liburu batzuk irakurtzeko parada izan du euskal irakurleak. Testuinguru honetan, Aintzane Galardik aurkezten duen bidea desberdina da, “Mendafin usaineko iluntzeak” izenburua duen liburu honetan irakur daitekeen bezala. Hasteko esan behar da idazle honen izena oso ezaguna ez bada, ez dela euskal poesian ibilbiderik ez duelako. Izan, badu ibilbidea, eta interesgarria, baina ez du bere burua nabarmentzeko ahaleginik egiten. Eta era askotariko hedabideek errealitatearen izaera zein den determinatzen duten mundu honetan, hedabideetan ez agertzeak ikusezin bihurtzen du bat. Edonola ere, Aintzane Galardik bere idazlanetan plazaratzen du bere izena.

“Mendafin usaineko iluntzeak” izenburuko liburu honetan paisaiak agintzen du. Hegoaldera (Afrikako Iparraldera) egindako bidaia batek sortutako inpresioek osatzen dute liburuaren erdigunea. Paisaia horrek lasaitasun sentimendua zabaltzen du poemetan zehar, eta bertan sentsazio fisikoak nagusi dira. Askotan ematen du denbora izoztuta geratu dela, hegoaldera egindako bidaia ez ezik, denboran zehar egindako bidaia ere bai baita hor erakusten zaiguna, mundua beste erritmo batean mugitzen zen aspaldiko garai batera hurbilduko bagina bezala. Hegoaldera egindako bidaia honek batzuetan gogora ekartzen ditu erromantikoek egindakoak, zeinetan, mendebalde itogarritik ihesi, naturalezatik hurbilago zegoen mundu bat aurkezten baitzen. Baina mendebaldeko zibilizaziotik urruntzean agertzen zaiguna ez da kontraesanik gabe agertzen. Zibilizazioak inposatzen dituen muga estuetatik aldendu nahirik, konfliktoz (ezkutuko zein azaleko konfliktoz) beteriko mundu batera heltzen da. Itxuraz batzuetan paradisuaren irudiarekin pareka daitekeen mundu lasai batera hurbiltzen da bidaiaria ibilbide honetan, baina berehala kontzientea da paradisu hori ez dela benetakoa, errealitate historikoarekin topo egiten du-eta. Eta errealitate historiko honetan aurkezten dena batere atsegina ez delarik, desengainuak ere bere lekua izango du poesia honetan.

Octavio Paz gogoratuz, esan daiteke analogiatik ironiara iragan dela idazlea poema hauetan, poesia modernoaren sorreran egindako bide berdera laburtuz.

Azken kritikak

Keinu konplizeak
Karlos Cid Abasolo

Alex Uriarte

Zu entzuteko gaude
Xabier Mendiguren Elizegi

Estibalitz Ezkerra

Bihotzean daramagun mundua
Maite Darceles

Javier Rojo

Otto Pette
Anjel Lertxundi

Aritz Gorrotxategi

Stereo
Miren Gaztañaga

Amaia Alvarez Uria

Duchampen inguma
Eric Dicharry

Igor Estankona

Balou mendikateko balada
Yan Lianke

Javier Rojo

Gaur galtzea tokatzen da
Gotzon Hermosilla

Aiora Sampedro

Balou mendikateko balada
Yan Lianke

Joannes Jauregi

Ileak uretan
Josu Penades

Amaia Serrano Mariezkurrena

Erreka haizea
Sonia González

Iratxe Esparza

Errukiaren saria
Iñaki Irazu

Javier Rojo

Tximeletak bizkarrean
Ugaitz Agirre

Peru Iparragirre

Gaur galtzea tokatzen da
Gotzon Hermosilla

Javier Rojo

Artxiboa

Uztaila 2018

Ekaina 2018

Maiatza 2018

Apirila 2018

Martxoa 2018

Otsaila 2018

Urtarrila 2018

Abendua 2017

Azaroa 2017

Urria 2017

Iraila 2017

Abuztua 2017

Hedabideak