kritiken hemeroteka

7.080 kritika

Azken kritikak

« | »

Sariketa / Karlos del Olmo / Centro de Lingüística Aplicada Atenea, 2014

Epaile eta epaitu Javier Rojo / El Diario Vasco, 2014-09-26

Gure literatur testuinguruan antzerkiaz, literatura dramatikoaz alegia, hitz egiten denean, betiko arrangurarekin egiten dugu topo: euskaraz antzerki testuen argitarapena anekdotikoa baino ez da, hutsaren hurrengoa. Oraindik ere etsi ez duten idazleen artean Karlos del Olmo dugu. Idazle honi buruz esan daiteke antzerkia maite duela eta antzerki lanak oraindik ere argitaratzeko lehia erakustea maitasun horren beste froga bat baino ez dela. Honetan, “Sariketa” izenburuko lanarekin agertzen zaigu, Madrilen kokatutako argitaletxe bati esker plazaratutako argitarapen elebidunean. Antzerki lan honen argumentua oso sinplea da itxuraz: lau pertsonaia elkartzen dira, antzerki-lehiaketa baten kariaz irabazlea nor izango den epaitzeko. Antzerkiari buruz (hobeto esateko, antzerkiaren testuinguruari buruz) aritzen den antzerki-lana dugu hau. Lau pertsonaia bakarrik agertzen dira obran, eta eszenario soila, pertsonaia hauek elkartzen direneko aretoa. Baliabide gutxi eskatzen dituen lana da beraz. Pertsonaia horien hitzei esker gure literatur sistemaren ziztrinkeriak agerian geratuko dira. Egia da gure literatur sistema pixka bat ezagutzen dugunok badakigula bertan gertatzen denak hutsaren hurrengoko garrantzia duela, eta, beraz, antzerki honetan horrelako gauzen garrantzia exajeratu egiten dela. Baina exajerazioak balio dezake ertzak nabarmenagoak izan daitezen.

Antzerki lana pertsonaien arteko borroka dialektiko moduan agertzen zaigu, non epaileak azkenean epaituak suertatzen diren, bai bizitza pribatuan bai bizitza publikoan dituzten badaezpadako jokaerengatik. Alde honetatik begiratuta, irakurtzen hasterakoan, Lumet-ek zinera eraman zuen 12 Angry Men etorri zitzaidan burura, aldeak alde jakina. Izan ere, epaileak ez dira neutroak, epaitu egiten duten neurrian epaituak izango dira eta beren epaietan beren burua islatuta geratuko da.

Azken kritikak

Ezezagun baten kuadernoa
Mari Jose Kerejeta

Aritz Galarraga

Bidaiak
Jon Iñaki Lasa

Mikel Asurmendi

Lurra sustraietatik orri
Askoren artean

Igor Estankona

Poesia kaiera
Ezra Pound

Javier Rojo

Mari-mutil handi baten bluesa
Leslie Feinberg

Amaia Alvarez Uria

Maitatu zure egunak
Pako Aristi

Javier Rojo

Zuloa
Xabier Gantzarain

Iratxe Retolaza

Mari-mutil handi baten bluesa
Leslie Feinberg

Ibon Egaña

Maitalea
Marguerite Duras

Javier Rojo

Ez adiorik
Raymond Chandler

Irati Jimenez

Hondar aleak
Rafa Ugalde

Javier Rojo

Erreka haizea
Sonia González

Mikel Asurmendi

Istorio bakarra
Julian Barnes

Javier Rojo

Tximeletak bizkarrean
Ugaitz Agirre

Javier Rojo

Artxiboa

Iraila 2018

Abuztua 2018

Uztaila 2018

Ekaina 2018

Maiatza 2018

Apirila 2018

Martxoa 2018

Otsaila 2018

Urtarrila 2018

Abendua 2017

Azaroa 2017

Urria 2017

Hedabideak