kritiken hemeroteka

7.850 kritika

Azken kritikak

« | »

Zu bezain ahul / Karmele Jaio / Elkar, 2007

Zu bezain ahul Ione Gorostarzu / Galtzaundi, 2011-12-02

Zu bezain ahul naiz ni, irakurle, eta gu bezain ahul liburu honetan aurkituko ditugun gizon-emakumeak ere. Hamabost ipuin motzekin osatua da Karmele Jaioren bigarren ipuin bilduma hau. Tartean eleberrira egin zuen jauzi gasteiztarrak Amaren eskuak lanarekin, eta honako liburu hau, berriz, Hamabost zauriren ildotik dator. Bere lehen ipuin liburu horrek bezala, oraingoak ere giza harremanak ditu hizpide, eta bikoteak, familiak zein lankideak aurkitzen ditugu orri hauetan. Harremanak eta ezintasunak, pil-pilean.

Gustuko izan ohi ditugu identifikatzen gaituzten istorioak; berdintsuak izaten dira, azken finean, baten eta bestearen ahulguneak. Horrela, askori gertatu zaigu txikitan mespretxuz begiratzen genion ikaskidea, eta —aitortzeak min ematen digun arren— iseka egiten geniona, orain gu baino ederrago-azkarrago-zoriontsuago ikustea, eta orain goitik behera ez, behetik gora begiratu behar izatea eta zu zeu sentitzea errukarri. Edota, nori ez zaio gertatu Gabonetako familia bazkari-afari batean itota, ernegatuta, ihes egin nahien sentitzea, alkoholak lozorroan ziren mamuak iratzarri ostean? Horrelako kasuak, eta gehiago, topatuko ditugu Karmele Jaioren liburu honetan. Egunerokotasunean topa ditzakegun pertsonak, egoerak eta sentimenduak agertzen dira orriz orri, eta, gainera, ipuin asko bigarren pertsonan idatziak egoteak enpatia hori areagotzen du.

Aipagarria da, gainera, ipuin askotan nabaritzen den iraganaren pisua; denborak maitasuna, edertasuna, askatasuna, idealak lapurtu dizkie protagonista askori, eta, bat-batean, orainera datozkie iraganeko printzak, ezerezetik bezala.

Pertsonaien barnea arakatzen duten ipuinak izanda ere, gustatu zait protagonistek, sarri, euren burua ikusten dutela kanpoko elementuetan; horrela, zurrutean bere bakardadea ahaztu eta alkoholak kantari jarriko ote duen edaten duen enpresaria kilker sentituko da, edota gaztaroan baztertua eta jazartua izan zen emakumea ipar haize gogorretan hazitako geranioa bezain eder agertuko zaigu. Gure begirada inoiz ez da neutrala eta objektiboa, izan ere, eta barruan duguna ikusten dugu kanpora begira jarrita ere. Horrela, gu ere, barnean dugunaren arabera, liburu hau irakurtzerakoan identifikatuago sentituko gara batekin edo bestearekin; bikotekidea engainatzen duenarekin ala engainatua sentitzen denarekin, haurrik izan ezinak estutzen duen amarekin edota orain urte asko bere atzetik ibili zenaren aurren oraindik desiragarri sentitu nahi duenarekin…

Baina, era batera edo bestera, atseginez irakurtzen den ipuin bilduma dela esango nuke; izan ere, denok ere antzeko egoeretan aurkitzen gara ahul, eta, gainera, irakurle, banago ahulezia hori ukatzea ote den ahulkeriarik handiena.

Azken kritikak

Sortaldekoak
Hedoi Etxarte

Asier Urkiza

Dama
Jon Gerediaga

Nagore Fernandez

Bihotz-begietan
Xabier Lizardi

Igor Estankona

Argiantza
Pello Lizarralde

Jon Martin-Etxebeste

Taxiak ez dira inoiz gelditzen
Xabier Montoia

Txema Arinas

Eskuan beti zerbait
Maialen Berasategi Catalan

Irati Majuelo

Empar Pineda Erdozia: gorputzak hala eskatua
Kattalin Miner

Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Zeruko belardiak
John Steinbeck

Hasier Rekondo

Arkanbele kantak
Mikel Taberna

Mikel Asurmendi

Urpean murgildu
Lidia Txukovskaia

Nagore Fernandez

Bertute txikiak
Natalia Ginzburg

Asier Urkiza

Algara mutilatuak
Ane Labaka Mayoz

Maitane Legarreta Etxezarreta

Haragi hosto
Juan Ramon Makuso

Jose Luis Padron

112 poema biziari hegalak jartzeko
Begoña Abad de la Parte

Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Artxiboa

Urria 2021

Iraila 2021

Abuztua 2021

Uztaila 2021

Ekaina 2021

Maiatza 2021

Apirila 2021

Martxoa 2021

Otsaila 2021

Urtarrila 2021

Abendua 2020

Azaroa 2020

Hedabideak