kritiken hemeroteka

7.851 kritika

Azken kritikak

« | »

Joan da negua / Mikel Ibarguren / Susa, 2011

Bizitza bera Javier Rojo / El Correo, 2011-06-11

Poesian gertatzen dena zirriborro batekin azalduz esan daiteke genero honetan bi gai nagusi agertzen direla, heriotza eta maitasuna. Bi gai hauek era desberdinetan konbinatzen dira, ikuspuntu desberdinetatik azaltzen dira, baina funtsean, poetek zerbait idazten dutenean, heriotza eta maitasuna agertzen dira itsasargi moduan, beraiengana dena erakartzen, beraien argipean dena azaltzen. Gaiek hartzen duten forma zehatzari erreparatuz gero, xehetasun eta zehaztasunak agertzen dira. Eta kasu honetan ezin esan daiteke xehetasunak eta zehaztasunak inportantzia gabekoak direnik. Mikel Ibargurenen Joan da negua izenburuko liburuaren kasuan, adibidez, bi gai nagusi horiek etsipenarekin loturik agertzen dira. Bizitzaren aurreko jarrera bat agertzen zaigu bere poemetan, jarrera bikoitza, batzuetan kontraesankorra dirudiena. Alde batetik, ematen du bizitzak ez duela zentzurik (ez duela norabiderik). Ikuspegi teologikorik gabe, bizitza momentu bat da, orain eta hemen gertatzen dena. Bizitzari zentzurik aurkitzen ez zaiolarik, egin behar den gauza bakarra bizitzea da. Edonola ere, zentzugabeturiko bizitza honek hankamotz dirudi benetako bizitza bat izateko. Eta nahi gabe ere, transzendentzia bat bilatzen da. Bizitza mugatua da, eta mugaz haraindi joatea gustatuko litzaioke poetari, mugaz bestaldeko bidaia horretan zer dagoen ez badaki ere, agian mugaz bestalde ez baitago ezer. Izan ere, heriotzaren kontzientzia hartzen delarik, heriotza gaindi dezakeen zerbait bilatzea dagokio gizakiari, ezerezaren aurrean marka bat uzten duela sinesteko. Baina helburu handiak alde batera uzten dira, eta haien ordez helburu txikiak jarri, gizakiaren neurriko helburuak.

Gauzak honela, etsipena bestearen presentziarekin leunduta agertzen zaigu. Horixe baita norberaren mugak gainditzeko sistemarik humanoena, helburua hurkoarengan jartzea. Poema hauetan, gizakiaren mugatasunaren aurreko etsipen hori zu baten bidez leunduta agertzen zaigu. Hitz klabe batzuek azal dezakete poema hauetan agertzen den jarrera: larrimina, egonezina eta batez ere minbizia.

Egunerokotasunetik hartutako irudiekin egindako poemak dira Ibargurenenak. Baina egunerokotasun hori zehatza ez delarik, abstraktuak suertatzen dira bere poemak, unibertsalizatu egiten baita jarrera, manierismora heldu gabeko poesia landuaren bidez. Ohiko gaiak izan arren, arretaz irakurtzeko liburu interesgarria da hau.

Azken kritikak

Sekula ez liokete euli bati hegalik kenduko
Slavenka Drakulic

Irati Majuelo

Sortaldekoak
Hedoi Etxarte

Asier Urkiza

Dama
Jon Gerediaga

Nagore Fernandez

Bihotz-begietan
Xabier Lizardi

Igor Estankona

Argiantza
Pello Lizarralde

Jon Martin-Etxebeste

Taxiak ez dira inoiz gelditzen
Xabier Montoia

Txema Arinas

Eskuan beti zerbait
Maialen Berasategi Catalan

Irati Majuelo

Empar Pineda Erdozia: gorputzak hala eskatua
Kattalin Miner

Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Zeruko belardiak
John Steinbeck

Hasier Rekondo

Arkanbele kantak
Mikel Taberna

Mikel Asurmendi

Urpean murgildu
Lidia Txukovskaia

Nagore Fernandez

Bertute txikiak
Natalia Ginzburg

Asier Urkiza

Algara mutilatuak
Ane Labaka Mayoz

Maitane Legarreta Etxezarreta

Haragi hosto
Juan Ramon Makuso

Jose Luis Padron

Artxiboa

Urria 2021

Iraila 2021

Abuztua 2021

Uztaila 2021

Ekaina 2021

Maiatza 2021

Apirila 2021

Martxoa 2021

Otsaila 2021

Urtarrila 2021

Abendua 2020

Azaroa 2020

Hedabideak