kritiken hemeroteka

7.905 kritika

Azken kritikak

« | »

Koilara bete hitz / Josetxo Azkona / Alberdania, 2001

Ez zara gogaituko, dasta ezazu! Mikel Asurmendi / Irunero, 2001-11

Euskal literaturan ez dago hagitz liburu janariaren gainean apailatuak. Alta, bada, egunero jaten dugu, eta beraz (eta berez) jaten dugunak eragina zuzena du gure pentsamendu, sentimendu eta arrazoinamenduan. Edo hola delakoan nago, behintzat.

Jaten ote dute gure poetok? Euskal poetok alegia? Euskal poesian, tradizionalean nahiz garaikidean gutxitan aipatzen baita janaria.

Horregatik edo Josetxo Azkona poeta iruindarrak Gabriel Aresti poeta bilbotarren miresle delako, eta Bilboko poeta Zorrotzako portuan bertako langileekin urdaiazpiko frijitua jaten zuela —baita kafesne eta koñaka barne— gomutaturik janariak izan ditu gogoan poesia egiterakoan. Agian diot, ausaz eta menturaz. Naski.

Liburua berezia da, berezia denez. Antzinatean hasten zaigu. Orduan dena zen geza, baina pertsonok naturak emaniko hainbat jaki eta gaia oreari erantsi ondoren hasi genuen gure gogoa asebetetzen. Lapikoekin eta sutondoan orearen inguruan, bero kiskalitan. Hartara, eta iragana gogoan, Josetxo Azkonak bere usaimena eta dastamena oratuz osatu du bere karta.

Historiara jo du eta gizakiok munduan ibilitako bidean barna jasoriko zapore ezberdinak eman dizkigu dastatzera. Otordu nasaiak nahiz mokaduak eskaintzen dizkigu aldian-aldian. Poetaren erudizio eta jakintzaren dasta gozatu dezakegu hainbat poemotan. Erlijioak toki berezia du liburuan. Eta hainbat pasartetan, amarengandik jasotako sukaldaritzaren eskaintza bizikorra jaso dezakegu ere. Poesia moldetan, bistan da.

Poesia liburu hau —Gabriel Arestiren eraginez apika— soziala da ere, nire usteko eta gustuko. Gustuak gustu, maitasuna eta sexu jarduerak badu ere leku polita eta erakargarria. Erotikoa, ez pornografikoa. Jateak badu eragina gure sexu jardueran, jaki afrodisiakoak ez dira falta Azkonaren baratzean nahiz sukaldean. Gainera, Kartaz Landaz delako errezeta bitartez, ironia puntu batez —gatz puntu batez— geure orea atontzera gonbidatzen gaitu gure gustuko poesia eta bizitza osatzeko. Ez zara gogaituko, dasta ezazu!

Azken kritikak

Infinitua ihi batean
Irene Vallejo

Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Agur, maitea, ikusi arte
Massimo Carlotto

Asier Urkiza

Izurritea
Onintza Enbeita

Nagore Fernandez

Egungo euskal krimen-literatura
Askoren artean

Paloma Rodriguez-Miñambres

Totelak
Fermin Etxegoien

Mikel Asurmendi

Krakovia
Goizalde Landabaso

Irati Majuelo

Faith
Lander Garro

Ibon Egaña

Walden
Henry David Thoreau

Asier Urkiza

Eraikuntzarako materiala
Eider Rodriguez

Nagore Fernandez

Poesia kaiera
Alda Merini

Paloma Rodriguez-Miñambres

Zeruak eta infernuak
J.M. Olaizola "Txiliku"

Mikel Asurmendi

Krakovia
Goizalde Landabaso

Aitor Francos

Dortokaren begirada
Jon Arretxe

Aitor Francos

Bihurguneko nasa
Uxue Apaolaza

Hasier Rekondo

Artxiboa

Urtarrila 2022

Abendua 2021

Azaroa 2021

Urria 2021

Iraila 2021

Abuztua 2021

Uztaila 2021

Ekaina 2021

Maiatza 2021

Apirila 2021

Martxoa 2021

Otsaila 2021

Hedabideak