kritiken hemeroteka

7.304 kritika

Azken kritikak

« | »

Alea / Beñat Sarasola / Susa, 2008

Lehengo utopien ostean Igor Estankona / Argia, 2009-05-17

Dadaistek hala zioten: “Ez dut gura jakin ere egin, ni baino lehenago inor egon den”. Sarasolak lehen aldiz ariko balitz bezala idatzi du Alea. Baina, bestalde, Laboari dedikatzen dio poema ia ezinezko bat, eta liburuak poesia erabatekotik narratibora egiten du apurka-apurka, eta enumerazio zoroetatik hezur-haragizko istorioetara. Nola definitu beraz liburu ez hain abangoardista hau, dena idatzia badago jadanik, abangoardia atzean geratu bada?

Aforistikoa, etenez betea, pitin bat egunerokoa, apur bat collagea, sano konplexua, Aleak jendez beteriko kaleen usaina dakar, milaka pertsonen presa, hiriaren bakardade zaratatsua… Eta marko postmoderno horretan arrapaladan datoz pentsamenduak, ez du astirik ematen analisirako, helburua ez da subjektua, baizik eta objektuaren deskripzioa egitea: gaur egungo bizitza eta patroirik eza. Donostiarrak, bere azken aldiko Bartzelona erraldoi eta aberatsa deskribatzeko, literaturaren mugak zeharkatu behar direla ikusi du. Emaitza interesgarria da. Irakurtzeko gogorra baina ulertzeko erraza. Ez dago zertan ezer ulertu. Erritmoa liburuak berak markatzen du, hiriak markatzen duen bezala hiritarren erritmoa.

Irakurleari protagonismo handia ematen dion liburua da, halabeharrez, honakoa. Modu eskuzabalean irakurri behar da, eta idazlearen ahalegina onartu, hizkera aldrebes eta zurrunbilotsuan sartuz. Pentsamenduak gorde ezin dezakeen bizitzaren oihartzuna da Sarasolak, gordin, paperera ekarri duena. Poema-bakarrizketa hauek erregistro berezi bat dira, joko bat. Errealitatea beste modu batera azaldu ezin, eta Sarasolak absurdotu egiten du poesia. Debate hori —poesiaren doitasunarena, tradizio eta modernitatearena— zabalik dago XX. mendeko bigarren hamarkadatik, eta ez da oraindik itxi. Eta Sarasolak eztabaida errekuperatu du, zabaldu egin nahi du hausnarketa. Poesia, azken finean, ez da bakarrik emozio-egoera. Pentsaketa ere bada. Eta aurrera egingo badu, arakatu egin behar dira konbentzioak. Sortzaile erromantikoen figura dudan jartzeko irakurketa gomendagarria, inondik ere. Ze Sarasola ez da poeta batere erromantikoa. Alea ez da batere intuitiboa. Alea da, kasik, metahizkuntza. Poeta-kritikariaren hoztasunarekin landua, orainetik idatzia, post-utopikoa eta serioa bezain ironikoa, liburu hau garaiko produktua da duda barik.

Azken kritikak

Irautera
Castillo Suarez

Igor Estankona

Jekyll doktorearen eta Hyde jaunaren kasu bitxia
Robert Louis Stevenson

Joannes Jauregi

Enarak itzuli dira
Gari Berasaluze

Aiora Sampedro

Itsas bizimina
Pello Otxoteko

Alex Uriarte

Lerro etena (2004-2018)
Angel Erro

Iratxe Esparza

Kabitu ezina
Aintzane Usandizaga

Ibon Egaña

Analfabetoa
Iñigo Astiz

Javier Rojo

Fake news, ez dira atzo goizekoak
Fito Rodriguez

Mikel Asurmendi

Maitasun keinu bat besterik ez
Hasier Arraiz

Peru Iparragirre

Mila ezker
Garbiñe Ubeda

Aritz Galarraga

Atzerrian
Nerea Balda

Javier Rojo

Kontrako eztarritik
Uxue Alberdi

Maddi Ane Txoperena Iribarren

Analfabetoa
Iñigo Astiz

Joannes Jauregi

Poesia kaiera
Cesare Pavese

Aiora Sampedro

Artxiboa

Ekaina 2019

Maiatza 2019

Apirila 2019

Martxoa 2019

Otsaila 2019

Urtarrila 2019

Abendua 2018

Azaroa 2018

Urria 2018

Iraila 2018

Abuztua 2018

Uztaila 2018

Hedabideak