kritiken hemeroteka

7.584 kritika

Azken kritikak

« | »

Gertakarien urtzea / Luis Garde / Alberdania, 2008

Errealitate printza bakanak Patxi Sarriegi / Deia, 2009-05-09

Hirugarren olerki liburua idatzi du dagoeneko Luis Garde iruindarrak, Joseba Jaka V. Literatur beka jaso duena. Bertan errealitatea osatzen duten gertakariak etengabe behatzen ditu, kezkez beteriko unibertsoa azaleratzen digu, eta honekin batera, galderak eta interpretazio pertsonal ugari irakurlearekin partekatzen ditu. Olerki bakoitza istorio bakana da, errealitate printza bakandua. Olerkion bidez, Gardek irakurlea etengabe gonbidatu nahi du eremu berriak elkarrekin ezagutu eta kontrastatzera.

Izan ere, bizipenak, ideiak eta sentimenduak dira nagusi berauetan. Nonahi topatzen du poesia olerkariak, egunean zehar noiznahiko sentipenetan. Horixe iradoki nahi digu Garde olerkariak, hain zuzen, inguratzen duen errealitatearekiko begirada mantsoa, begirada hausnarkorra eskaintzen digunean. Mundu ikuskera propioaren bila dabil olerkaria; aldi berean, behin-behineko interpretazioak partekatu nahi ditu irakurlearekin.

Era horretara, poema irekiak dira burututakoak, zentzu anitza har dezaketenak, horixe olerkariaren nahia. Ate irekiak dira olerkiok. irakurleak ere, olerkariaren moduan, bere interpretazio propioak eraiki ditzan. Hiria lo dagoelarik, Orriaren orbela, Marrubi soroak, Argazkiak iraganerantz bidaiatzen dira. Larrimina, Moteltasunaren laudorioa, Labarreko hegaztiak, Lurraldetasuna. Nerabezaroa… edonon aurki daitezke poesiarako gaiak, bilatzen ditu Garde olerkariak. Errealitatearen antzera, poesia ere fikzioa denez. Olerki bakoitza errealitate zantzu desberdina da, irakurlearen burutaziotan birsortua. Horixe olerkariaren nahia, irakurlea sortzaile ere bihurtzea. Hartara, olerkiok ez dira esplizitoegiak, sarritan hizkuntza poetikoak irakurlearen konplizitatea bilatzen du, nork bere bidea egin dezan.

Hortaz, Gertakarien urtzea liburu sujerikorra da, ínterpretaziorako irekia, gogoeta subjektiboa ahalbidetzen duena, halaxe gertatu zaigu guri bederen: poetaren nahietara makurturik, bere poesia lanak eremu berrietara hurreratzeko gonbiteak dira, hausnarketarako leiho irekiak. Eskertzekoa komunikazio poetikorako olerkariak egindako bilaketa eta ahalegina, argudioaren garapen neurtua gertatzen da askotan irakurlearentzat. Ezin uka, autorea saiatu egin da zereginean,. halaxe garbi barruntatu dugu. Olerkiok eskarmentua dakarkigute gogora, gogoetak partekatzeko saiakera emankorra eta oparoa da Gardek eskainitakoa.

Azken kritikak

Poesia guztia
Safo

Igor Estankona

Gilles de Rais
Anjel Lertxundi

Javier Rojo

Bazterreko ahotsak
Miren Tirapu Goikoetxea

Amaia Alvarez Uria

Poesia guztia
Safo

Javier Rojo

Bakezale gerlari horiek
Bixente Serrano Izko

Txema Arinas

Moskito
Igor Estankona

Aitor Francos

Nobela errealista bat
Joxean Agirre

Marta Goikoetxea

Bitakora kaiera
Ibon Sarasola

Mikel Urkixo Aierdi

Zendabalitz
Erika Elizari

Alaitz Andreu

Gilles de Rais
Anjel Lertxundi

Marta Goikoetxea

Miserikordia etxea
Joan Margarit

Jose Luis Padron

Argiantza
Pello Lizarralde

Aiora Sampedro

Hotz industriala
Julen Belamuno

Joannes Jauregi

Hotz industriala
Julen Belamuno

Ibon Egaña

Artxiboa

Uztaila 2020

Ekaina 2020

Maiatza 2020

Apirila 2020

Martxoa 2020

Otsaila 2020

Urtarrila 2020

Abendua 2019

Azaroa 2019

Urria 2019

Iraila 2019

Abuztua 2019

Hedabideak