kritiken hemeroteka

8.763 kritika

« | »

Geroko bizitza / J. Ibargutxi / Bilbo, 1954

Geroko bizitza A. / Euzko Gogoa, 1954-05

Benetako poz dardaraz iaso dugu esku-artean, Ibargutxi iaunaren liburu berri au. Nork ez du Ibargutxi idazle bikaiña, batez ere Bizkai-aldean, ezagutzen? Ezin aantzizko “Jaungoiko Zale” bazkun artan, amaikatxo lan egin zun Ibargutxi’k, uzkurtzaren alde euskeraren bitartez. Iaunari eskerrak, orduko apaiz euskalzale ta arduratsuak, oraindik ere or daude, eta bear baiño illunaldi luzezago onen ostean, berriro datozkigu euskal-zelaira, len bezin txairo, len bezin gartsu, len bezin txukun. Gogo kementsuenak beren kabian itotzako aski izan ditugun garai auetan, ez dute oraindik antixiñako kemenik galdu, ez orixe. Aien euskal-gogoen zaletasun bizia, ez da oraindik il Iaunari eskerrak.

Izizgai dugun liburu au, berri-berria duzu irakurle. “Aspaldi erdi eginda neban lantxo au eskintzen dautzut gaur“, dio bere egilleak. Bañan orain arte ezin izan du argitaratu, euskerarentzako bide guztiak ertsirik, arri larriz Axirik zeudelako. “Geroko Bizitza”, izenak berak dionez, illondoko bizitzari dagozkionak iraultzen ditu Ibargutxi apaiz agurgarriak, sakon ta errez. Ogeita amalau ataletan berezia datorkigu, bata baiño bestea ernegarriagoak. Aurrenekoan, bakoitzak gere barnean daramagun zorion irritsa, aztertzen du. Urrengoan, “egi, on, eder”, deritzaion ataltxoan, giza-zorionaren muga diran zerok azaltzeh dizkigu. Nun ordea billatu egi, on eta eder utsa? Zeruan eta Iainkoagan. Era ortara kine-mintz batean bezela geroko bizitzako gorabera guztiak aurkezten dizkigu apaiz argi ta idazle bikaiñ onek. Ba dukete kristau zintzoak gogoak nun ase, liburu eder ontan.

Lenengo ta bein, dio idazleak, ene anai agurgarri eleizgizonentzako da bai bakoitzaren onerako, bai egi mardulok eleiztarrai sarritxo gogora ekarteko“. Ain daude ederki antolatuak, elizgizonak ezezen, eleiztarrak ere, nekez arkitu al izango dute gauza obeagorik iñungo erderaz ere. Euskera errex, ugari ta garbienean idatzita datozkigu aipatu egi mardulok, Ibargutxi’k darabillen euskera antzetsuz apainduak.

Ez al da apaiz argi onen azken liburua izango. Bilbao’r, sortu berri dan “Uzkurtz-irakurgayak” deritzar bazkunak, Ibargutxi bezelako langille kartsuekin euskal lan goragarriena egin al itango du, euskaldun gogoak zeruratzeko. Bai enetxoak, gu ere zerurako egiñak gera, zeruan euskeraren bitartez sartzeko. Orain arte, askotxok uste zuzen -zoritxarrez oraindik ere uste dute- gure izkera ez dala zeruan sartzeko bearrezkoa, eta eliz askotan, batez ere gure Bizkai ederrean, erderaz banatzen ari zaizkigu Iainkoaren irakatsiak. Uzkurtz-irakurgaietako apaiz kementsuek, okerbideok zuzenduko al ditute, euren apaizkideen artean. Berriz ere gure poz aundia erakutsi nai diogu Ibargutxi iaunari, eman digun liburu zoragarri onen ordain, eta bide batez, bere apaiz lagunei ere bai.

Liburu au erosi nai lukena, zuzendu bedi urrengo zuzenbidera: Zabalbide, 96, 1 – Bilbao. Beste Euskalerriko idaztitegietan ere salgai arkituko du.

Azken kritikak

Ni, laiko
Markos Zapiain

Aritz Pardina Herrero

Zure bazterrekoak
Cesare Pavese

Asier Urkiza

Termita
Garazi Albizua

Nagore Fernandez

Argazkiaren erabilera
Annie Ernaux

Maialen Sobrino Lopez

Café Mokka
Jabier Muguruza

Mikel Asurmendi

Etxe arrotz hau
Olatz Mitxelena

Irati Majuelo

Basatiak
Maria Reimondez

Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Zerua hemen
Oihana Arana

Paloma Rodriguez-Miñambres

Sekularizazioa Euskal Herrian
Joxe Manuel Odriozola

Mikel Asurmendi

Garondoan
Gorka Bereziartua

Asier Urkiza

Mundu guztiak
Ruben Sanchez Bakaikoa

Nagore Fernandez

Kantu leuna
Leila Slimani

Maialen Sobrino Lopez

Odola kantari
Unai Elorriaga

Mikel Asurmendi

Bihotzean napalma
Pol Guasch

Irati Majuelo

Artxiboa

2026(e)ko ekaina

2026(e)ko maiatza

2026(e)ko apirila

2026(e)ko martxoa

2026(e)ko otsaila

2026(e)ko urtarrila

2025(e)ko abendua

2025(e)ko azaroa

2025(e)ko urria

2025(e)ko iraila

2025(e)ko abuztua

2025(e)ko uztaila

Hedabideak