susa | literatur emailuak | literaturaren zubitegia | euskarari ekarriak | armiarma | klasikoak | aldizkarien gordailua | basquepoetry | ipuina.eus | ganbila.eus

« Hatza mapa gainean | Dena dela… Lapurdiko »

Azken belaunaldia / Edorta Gonzalez / Elkar, 1988

Azken belaunaldia Dabid Zuazalde / Argia, 1989-01-15

Bestelakorik irakurri badugu ere, ez da hau euskaraz idatzitako zientzia fikziozko lehen elaberria. Aurretik, guk dakigula, Xabier Kintanak ihardun zuen (oroit, kasu, “Ukronia” famatu hura), eta Maddi Pelotek Maiatzekin “Biharko oroitzapenak” ipuin liburua eta “Teleamarauna” nobelatxoa argitaratu zituen. Egia da, hala ere, gutxi landutako generoa dela zientzia fikzioa, azpigeneroa askoren ustetan, eta alde horretatik idazle berri bat gure artean, eta beraz interesgarria.

Bilbotarra da Edorta Gonzalez, eta euskaldunberria, itxura denez, bere hizkuntza gogor eta hotz samarra bait da. Baina tira, batek esan lezake, liburua zientzia fikziozkoa izaki barkakizun izan ahal dela hori.

Liburuko istorioa hauxe da gutxi gorabehera: zientzilari bat deskubrimendu itzela egiteko zorian dago, baina horren ondorioaren beldur da. Ezegitekoa egin ondoren, Enperadoregoaren espioitza eta armada guztia izango dituzte atzetik berak eta bere lagunek. Nobelaren bilakaeran bestalde, gizakien espeziearen ordez zientzilariak asmatutako izaki berriak nagusituko dira.

Edorta Jimenezek, Susak zientzi fikzioari eskeinitako aleko saio batean zera zioen: geroaz mintzatzean beti ari garela oraingo gure errealitatea ematen. Eta horren zantzuak nabari dira nobela honetan. Hala ere, inpresio nagusi bat geratu zait, liburua goitik behera topikoz betea dagoela, sarritan errazkeriaz eta injenio faltaz, genero honetako literatura eta zinemako topiko gehiegiz gainezka. Egileak ez du mundu berririk, bere ezaugarri propioak izango dituen mundua eraikitzen jakin, eta irakurtzerakoan honez gero ikusitakoaren sentsazioa nagusitzen zaizu.

Dena den, istorioa ondo kontatua dagoela esatera ausartuko naiz, “korrektoa” dela edo: badu suspense pittin bat. Baina bukaerak berriz, kutsu mistiko-teologiko bitxia.