kritiken hemeroteka

8.656 kritika

« | »

Manhattan / Edorta Jimenez / Elkar, 1994

Bide basatietan barrena Aingeru Epaltza / Nabarra, 2001-05

Edorta Jimenez bere nobelek bilakatu dute gure idazle preziatuenetariko bat. Alabaina, aspaldi honetan atzenduxeak baditu ere, poesian eta kontakizun laburretan ere egin du lanik aski. Nik —agian ez zait horregatik haserretuko— neurri txikian egindako prosa lanak maite dizkiot bereziki. Halaber, kresal usaineko idatziek eman badiote ere mundakarrari merezi duen itzala, Bilbo hurbilaren itzalpeko kale giroa hark bezala islatzen duenik literaturgile guti dugu gure artean. Eredutako, 1994an argitaraturiko Manhattan hau.

Bederatzi narraziok osatzen dute lanaren gorputza, bederatzi proposamen ezberdinek, eta denek, bat izan ezik, hiriko gau giroa ardatz. Gau giroa, bere zentzurik gordinenean, basatienean. Jimenezen pertsonaiek, rock and roll soinu-banda dutela, bidaia egiten dute droga mota ezberdinetan mila aurpegierak akuilu eta helburu. Zerua bilatzen dute, baina gehienetan infernua baizik ez dute aurkituko: bakardadea, damua, epaitegia, eritasuna edo heriotza.

Letra idatzizko musika duen CD eta LP honetako pieza batzuk antologikoak dira: Epaile jauna, Blade Runner (Bizarlabain ibiltaria), Glory days, Botila barruan gorderiko mezua edo 87ko antologia, kasurako.

80. hamarkada bukaerako eta 90. hasierako giroa ezagutu genuenoi oroimena astintzeko balio digu liburuak. Baina hori jadanik burusoildu garenondako erakargarri gehitua baizik ez da. Gazte konturik berritu nahi edo behar ez dutenek ere badute liburu hau beren eskuetan hartzeko arrazoi franko: Jimenezen prosa sendo eta ausarta; haren ironia eta gaiztakeria (gaiztakeria literarioa, bistan da); narrazioaren hariari tira eginez, irakurlea harritu edo mingostuko duen bukaerara eramateko duen abilezia.

Nobela onetatik pelikula on bat ateratzea zaila dela diote adituek, filmeari, etorkiz, ipuin eta narrazioaren formatoa hobeki dagokiolakoan. Hori egia bada, dozena erdi pelikula on atera litezke liburu honetatik.

Azken kritikak

Silueta
Harkaitz Cano

Irati Majuelo

Koxka bat estuago
Henry James

Aritz Galarraga

Nonahiko musika
Juan Kruz Igerabide

Hasier Rekondo

Dena zulo bera zen
Eider Rodriguez

Mikel Asurmendi

Guztia urruntzea da
Hasier Larretxea

Maddi Galdos Areta

Poesia kaiera
Frank O'Hara

Asier Urkiza

Haurdunaldi oharrak
Yoko Ogawa

Nagore Fernandez

Beste urte batez
Samira Azzam

Maialen Sobrino Lopez

Carmilla
Joseph Sheridan Le Fanu

Iraitz Urkulo

Auzokinak
Gorka Erostarbe

Mikel Asurmendi

Dena zulo bera zen
Eider Rodriguez

Amaia Alvarez Uria

Zer egin Miranderekin?
Askoren artean

Irati Majuelo

Silueta
Harkaitz Cano

Ibon Egaña

Azken batean
Lourdes Oñederra

Paloma Rodriguez-Miñambres

Artxiboa

2026(e)ko otsaila

2026(e)ko urtarrila

2025(e)ko abendua

2025(e)ko azaroa

2025(e)ko urria

2025(e)ko iraila

2025(e)ko abuztua

2025(e)ko uztaila

2025(e)ko ekaina

2025(e)ko maiatza

2025(e)ko apirila

2025(e)ko martxoa

Hedabideak