kritiken hemeroteka

7.393 kritika

Azken kritikak

« | »

Nork bere ozeanoa / Xabier Etxaniz Rojo / Erein, 2006

Mututasunaren ozeanoa Felipe Juaristi / El Diario Vasco, 2007-02-09

Ipuina da euskal literaturan azkenaldi honetan gehien edo sarrien landu den jeneroa. Harkaitz Canoren eta Izagirreren liburuaz gainera (sonadunak biak ala biak), oso denbora gutxian liburu interesgarriak kaleratu dira. Montoiarena da bat (lehenago beste aldera joaten ez banaiz, zin dagit aztertuko dudala, alazankoa!), baina ez bakarra. Xabier Etxanizen liburuak baditu merezimenduak aski aipagarrien artean kokatzeko. Has gaitezen.

Hamaika testu dira, hamaika ipuin. Ipuinak, izan ere, eremu zabala hartzen du, eta ipuinak dira eguneroko gezur txikiak eta idazleen ezohiko gezur handiak, fantasiak eta asmakizunak, trikimailuak eta trikimontañak. Ipninak dira nork bere buruarentzat asmatzen dituen aitzakiak eta maitzakiak.

Bakarrizketa asko ere ipuinak dira, nork bere burua engainatzeko saioak, nork bere buruari aitortzeko ahaleginak

Xabier Etxanizen hbura honetan bakarrizketa asko dago, bakarrizketa aittorpen ugari. Ez dabil ahots askorik ipuinotan (ez soilik Xabier Etxanizen hauetan), baina deigarria egiten da pertsonaien soraiotasuna, entzungarria egiten den bezala haien mututasuna. Bakardadera kondenatuak dira, eta kondena, batzuetan, heriotzaren eremuan betetzen dute, beren buruez beste eginez. Baina lehenago bizitzaz beste egin dute. Egoera hori (ez-bizitzarena) azaltzen saiatzen dira pertsonaiak, hitzak sendatzeko ahalmena balu bezaia.

Sendagarri, ordea, isiltasuna zaie. Batzuek, gainera, gutun modua hartzen dute espresiobide, eta gutun moduan zabaltzen da kontaera, ondorio guztiekin. Alegia, gutunak ez du beti erantzunik eskatzen. Badira erantzunik nahi ez duten gutunak eta, era berean, badira inora bidaltzen ez diren gutunak. Gutuna, beraz, jeneroetan bereziena da, eta hibridoena.

Norentzat idazten dira gutunak? Nork bere barnea lasaitzeko? Ez dakit.

Bakardadearen mapa mutua marraztu du Xabier Etxanizek. Beren baitatik beren baitara jaurtiak izan diren petsonaia herabe eta galduen gidari.

Azken kritikak

Fakirraren ahotsa
Harkaitz Cano

Untz Ohe

Miñan
Amets Arzallus Antia

Irati Majuelo

Hiru gutun Iruñetik
Patxi Zubizarreta

Amaia Serrano Mariezkurrena

Poesia kaiera
Louis Aragon

Igor Estankona

Poesia kaiera
Louis Aragon

Javier Rojo

Goldsmithen ikaslea
Joxean Agirre

Txema Arinas

Poesia kaiera
John Berger

Igor Estankona

Zorioneko familia
Iñaki Irasizabal

Aiora Sampedro

Poesia kaiera
John Berger

Joannes Jauregi

Hondarrak
Ruben Sanchez Bakaikoa

Iratxe Esparza

Irautera
Castillo Suarez

Alex Uriarte

Isiltasunaren itsasargia
Ibon Martin

Javier Rojo

Hezurren erretura
Miren Agur Meabe

Alaitz Andreu

Munduko tokirik ederrena
Iñigo Aranbarri

Hektor Rodriguez

Artxiboa

Azaroa 2019

Urria 2019

Iraila 2019

Abuztua 2019

Uztaila 2019

Ekaina 2019

Maiatza 2019

Apirila 2019

Martxoa 2019

Otsaila 2019

Urtarrila 2019

Abendua 2018

Hedabideak