kritiken hemeroteka

6.244 kritika

Azken kritikak

« | »

Narrazio guztiak / Joseba Sarrionandia / Elkar, 2011

Narrazio guztiak Javier Rojo / El Correo, 2012-01-28

Euskal literaturan gertatzen den Euskal Herrian ikus dezakegunaren isla xumea delarik, batzuetan gertatzen da gure munduaren berri ez duenarentzat oso harrigarria den bitxikeria bat: itxuraz ofizialtasunaren esparrutik bazterrean geratu dena literaturaren sistemaren erdigunean agertzea. Izan ere, gure artean ofizialtasun paralelo bi egoteak azaltzen du itxuraz kontraesankorra dirudien gertakari hori. Eta horrek azaltzen du neurri batean behintzat Joseba Sarrionandiaren literatura gure literatur kanonaren ardatzetako bat izatea. Orain Narrazio guztiak (1979-1990) izenburuko liburua agertu berria delarik, berriro ere aukera daukagu kanonaren erdigunean jarri duten obra batzuk berrirakurtzeko.

Liburu honetan, hasierako zenbait testurekin batera, Sarrionandiak argitara eman dituen hiru narrazio liburuak agertzen dira, Juan Luis Zabalaren ardurapean: Narrazioak (1983), Atabala eta euria (1985) eta Ipar aldeko orduak (1990). Itxura berriz agertzen zaizkigu liburuok, ortografiaren aldetik gaurkotuta argitaratzen baitira testuak. Datei erreparatzen badiegu, berehala konturatuko gara hogei urte baino gehiago pasatu direla Sarrionandiaren azken narrazio liburutik. Beste era batez esanda, narrazioarena gaztaroari loturik agertzen dela, idazlea bere lanbidean trebatzen ari zen bitartean egindako idazkiak izango balira bezala, irakurleek ere bide berrietan sartzeko gogoa erakusten zuten bitartean. Izan ere, sintonia bat dago Sarrionandiak idazten zuenaren eta irakurleek eskatzen zutenaren artean. Eta hain zuzen ere, literaturaren ikuspuntua bakarrik hartzen badugu kontuan, sintonia horrek azal lezake Sarrionandiaren arrakasta: behar den momentuan behar zena idatzi zuen-eta.

Narrazioen alorrean, narratiba moderno bat ekarri zuen gure artera, eta irakurleek erakusten zuten sentsibilitate berriarekin bat egin zuen bere literaturak. Ez dugu ahaztu behar Sarrionandia idazlea baino lehenago irakurlea dela eta berak erdaraz irakurritako literaturan agertzen zena euskaraz ere islatuta ikusi nahi zuela. Horrela mundu berezi bat plazaratu zuen bere narrazioetan (mundu epiko bat, non zaldunak-eta agertzen diren; haurtzaroari loturiko mundu bat, oroitzapen pertsonalez beterik…) eta sentsibilitate berri hori osatzerakoan berebiziko garrantzia izan bazuen ere, ezin dugu ahaztu idazleak bere ikaste prozesuan egindako urratsak direla.

Azken kritikak

Poesia kaiera
Anne Sexton

Igor Estankona

Kometaren eraginpean
Jon Bilbao

Iraitz Urkulo

Poesia kaiera
Carlos Drummond de Andrade

Hasier Rekondo

Zuri-beltzeko argazkiak
Arantxa Urretabizkaia

Ibon Egaña

Erraiak
Danele Sarriugarte

Javier Rojo

Gotz eta Meyer
David Albahari

Iban Zaldua

Mamuak
Ana Urkiza

Alex Gurrutxaga

Herriko bozak
Piarres Larzabal

Aritz Galarraga

Tractatus
Jule Goikoetxea

Iker Zaldua

Zuri-beltzeko argazkiak
Arantxa Urretabizkaia

Danele Sarriugarte Mochales

Mikel Strogoff
Jules Verne

Javier Rojo

Bi urtetako kronika fakultatiboa
Joan Mari Irigoien

Garbiñe Ubeda

Soldaduaren itzulera
Rebecca West

Iraitz Urkulo

Eutsiko diogu?
Fermin Etxegoien

Hasier Rekondo

Artxiboa

Martxoa 2015

Otsaila 2015

Urtarrila 2015

Abendua 2014

Azaroa 2014

Urria 2014

Iraila 2014

Abuztua 2014

Uztaila 2014

Ekaina 2014

Maiatza 2014

Apirila 2014

Hedabideak