susa | literatur emailuak | literaturaren zubitegia | euskarari ekarriak | armiarma | klasikoak | aldizkarien gordailua | basquepoetry | ipuina.eus | ganbila.eus

« Izan fededun ala izan fedegabe, baina izan aske! | Minik gabeko hilekoen alde »

Zerua hemen / Oihana Arana / Susa, 2026

Aitaren oroimina poemaz poema Paloma Rodriguez-Miñambres / El Diario Vasco, 2026-06-20

Oihana Aranak bere bigarren poema-liburua kaleratu du, 74 poema laburrez osatua, zendu den aitari eskainia. “Zoriona ez da” lehen olerkiak alearen ideia nagusia iragartzen du: zoriona ez da konstantea, baina zerua zentzu-horizontetzat jotzen du idazleak. Hortik abiaturik, aitaren heriotzagatiko doluaren kronika zatikatua eratzen doa, min zorrotzeko uneak egunerokotasunaren hutsalkeriarekin tartekatuz —erosketak, alokairua, gosaria—. Egileak adierazi bezala kontraste ironikoa sortzen du, nahita, funtsezkoaren eta hutsalaren artean.

Lehenik, haurtzaroko memoria eta aitaren irudia agertzen dira (“Plage Oceane” I, II, III), zeinetan opor-lekua, karramarroak arrantzatzeko eszenak eta haurren elkarrizketak harilkatzen dituen Aranak, samurtasunez eta nostalgiaz. Bigarrenak heltzen die olerki gogorrenetakoei, aitaren gaixotasun eta heriotzari. Batetik, kimioterapia eta zaintza (“Ez bereziki ondo”) deskribatzen dira, umore beltza txertatuz. Bestetik, heriotzaren ostekoa —hileta, izapideak, oinordetzan hartutako gauzakiak— (“Urtarrilak 7”, “Loreak zaborretan”). Lekua ere badago tonu esperimentalerako (“Dolu Oharrak”) Roland Barthesen dolu-egunkaria eta Louise Glück aipatzen direnean doluaren estetika sozialaz, erruaz eta amorruaz hausnartzeko.

Hirugarrenik, gaurkotasunean jartzen du arreta; horrela, bere belaunaldikoen maitasun joerak, erotismoa, hiriak, gentrifikazioa eta bakardadea erretratatzen dituzte poemek eguneroko behaketan eta autolaguntza diskurtsoekiko ironiaz, Arana den prentsa-zutabegilearen ahotsarekin bat eginez.