kritiken hemeroteka

8.068 kritika

Azken kritikak

« | »

Zoonomia / Nerea Arrien / Pamiela, 2022

Bestiario poetikoa Paloma Rodriguez-Miñambres / El Diario Vasco, 2022-07-30

Nerea Arrien ez da hasiberria literaturan; Lizardi Saria, Haur eta gazte literaturako obrak argitaratu ditu bai eta helduentzakoak: iaz “Jende likidoa”, errelatoen liburua, eta aurten poesia-liburua, “Zoonomia”, zeinarekin Xabier Lete VI. Poesia Saria eskuratu duen.

Berezko zoo bateko animaliak daude ikusgai poema-sorta honetan. Horietan guztietan emakumezko identitatea nabarmentzen da, gaur egun izaera horren konnotazio eta rol anitzei erreparaturik: lan merkatuko zein etxeko behargina, ama, maitalea, prekarietate ekonomikoa jasatea edo gizonen mende bizitzea, gizartearen indarreko balioak kritikatuz. Oso bestiario pertsonal baten aurkezpena, idazleak ongi seinalatzen duena hasieran: “Bestia guztiei ateak irekin nahi dizkiet, / espezie oso bat iraungitzear dagoelako nire baitan”. Baita azken poeman ere: “Entzun / astiro zahartu nahi ez duen aberea, / entzun / nire hezur arteko zootik ateratzen den emea”. Ezin zaie, beraz, ukatu batasuna poemei, haien gidalerroak ondo taxutu baititu autoreak.

Baliabide poetikoei dagokienez, errepikapenak, aliterazioak eta hitz-jokoak ongi zaindu ditu ironia eta dibertimenduzko efektuak lortuz. Horrekin batera, originaltasun handiko metaforak eta irudiak erabiltzen ditu Arrienek. Animalia desberdinen ezaugarriak abiapuntutzat harturik gizakion jokamoldeekin paralelismoa egiten du, adibidez, erlauntzaren irudia Covidaren itxialdia adierazteko edo hipopotamo eta hipotekaren arteko elkarketa: “hipotekamoa”. Geruza asko daude poemen esanguran eta batzuetan argi geratzen da animaliaren eta ezaugarriaren arteko uztardura (elefantea eta oroitzeko ahalmena; mikak eta objektu distiratsuekiko lilura); bestetan, aitzitik, ostendu egiten da eta kriptikotasunean erortzeko arriskua antzeman daiteke.

Azken kritikak

Keinura itzuli
Elena Olave

Irati Majuelo

Poema liburu bat ---irakurtzeko jarraibideak---
Angel Erro

Maddi Galdos Areta

Ipuina engainua da
Iban Zaldua

Aitor Francos

Isildutako eskuak
Jon Abril

Aitor Francos

Atsoa
Victor Catala

Nagore Fernandez

Erretzaile damutuen konpainia
Aingeru Epaltza

Asier Urkiza

Borrokalari transgeneroak
Leslie Feinberg

Amaia Alvarez Uria

Berriz zentauro
Katixa Agirre

Ibon Egaña

Amatu
Maite Lopez Las Heras

Mikel Asurmendi

Berriz zentauro
Katixa Agirre

Irati Majuelo

Kale gorriko umeak
Pier Paolo Pasolini

Ibai Atutxa Ordeñana

Berriz zentauro
Katixa Agirre

Jon Martin-Etxebeste

Azken etxea
Arantxa Urretabizkaia

Mikel Asurmendi

Hamahiru ipuin
Luisa Carnes

Asier Urkiza

Artxiboa

2022(e)ko abendua

2022(e)ko azaroa

2022(e)ko urria

2022(e)ko iraila

2022(e)ko uztaila

2022(e)ko ekaina

2022(e)ko maiatza

2022(e)ko apirila

2022(e)ko martxoa

2022(e)ko otsaila

2022(e)ko urtarrila

2021(e)ko abendua

Hedabideak