kritiken hemeroteka

8.683 kritika

« | »

Arnasa galduaren ondarea / Pello Otxoteko / Elkar, 2003

Bizitzaren labirintoan barrena joateko moduko mapa Mikel Asurmendi / Irunero, 2003-07

Aldizkari honen 100. zenbakian idazten ari naiz. Zenbaki biribila den aldetik, zer ospatzerik badudala esan dut ondoko idazkian. Oraingo honetan ordea bestela da kontua. Ospa dezagun Irungo poeta bat orrialde honetara ekarri izana. Eta, halaber, opa diezaiogun berari lerro sorta hau.

Irakurle lagun hori Irunen paseoan ibiliko zaren hiritarra zaitut ziurrik ere. Pello Otxoteko, sarreran aipatutako poeta eta idazlea, paseoan ibili ohi den herrikidea dukezu. Gutxi asko, irakurle lagun hori, hirian barrena galdutako zerbaiten bila zabiltzan erraria zara.

Galdutako zerbait hori arnasa dukezu, ausaz. Zure ondare bat, hitz batean. Paseoan zoazelarik taupadek neurtzen dute zure nondik norakoa, nolabait. Nondik nora zabiltza herritar hori, baina? Zertan duzu zure gogoa edo arima? Sarritan, hiria bihurtu zaizun labirinto honetan barrena zoaz, arnasari ezin eutsiz eta gogoa ezin gauzaturik.

Hirian ibiltari horrek poeta bat dukezu bidelagun. Pello Otxoteko poeta, alegia. Poeta honek hitza hartu du bidelagun. Eta, bilatze horretan, errealitateaz gogoetatzeari ekin dio, hitzen bidez ekin ere. Poeta arnas estuan doa eta ihes egin lezake. Alabaina, bide makurra izanagatik, poetak hitza makulu bezala hartu eta aurrera egitea deliberatu du.

Hirian doa eta absurdu askorekin topo egiten du, zuk zeuk askotan topo egingo duzun legez. Poetak baina ez dio muzin egiten errealitate absurdu horri. Errealitatearen gordinarengatik gizona ez da guztiz larritzen. Poetak bidea aztertu egiten du, gogoetatu, ariman sakondu —filosofatu egiten du, bestela esanda—. Batzuetan ihes egiteko gogoa izaten du, baina arnasa galduaren ondarea norberak bere kautan eta gogoetan aurki daitekeen “zerbait” da.

Pello Otxoteko bidean ibilitakoari uko egiten dio batzuetan, zalantza-balantzaka doa sarritan, baina lotsarik gabe, arnasa bilatzeari etenik eman gabe. Absurduaren barrena doa eta hitza du lanabes, hitzez ehundu du bere bidea. Hartara, oihal ederrez jositako ondare edo liburu hau utzi dizu bere paseoan.

Liburu hau bizitzaren labirintoan barrena bidelagun gisara har dezazun gonbidatzen zaitut. Hirian barrena joateko mapa gisara hartu eta bizitzan paseatzera atera zaitez.

Azken kritikak

Zainetatik zilarra
Nahia Intxausti

Irati Majuelo

Düsseldorfeko txibatoa
Karlos Linazasoro

Aiora Sampedro

Esne berriketan
Uxue Alberdi

Mikel Asurmendi

Guztia urruntzea da
Hasier Larretxea

Asier Urkiza

Esker onak
Delphine De Vigan

Maialen Sobrino Lopez

Pedagogismoaren gezurtapen bat
Teresa Maldonado Barahona

Amaia Alvarez Uria

Jai-Alai
Gaizka Arostegi

Jon Agirre

Haize begitik
Mikel Ibarguren

Mikel Asurmendi

Hondarreko berorik geratzen bada
Iñigo Satrustegi

Irati Majuelo

Tropiko tristeak
Claude Levi-Strauss

Aritz Galarraga

Erleen azken ziztada
Kepa Iribar

Jon Agirre

Narrugorrik
Ixiar Rozas

Ibon Egaña

Bide bihurrietan
Elena Martinez Rubio

Mikel Asurmendi

Bakea, bakea
Xabier Montoia

Asier Urkiza

Artxiboa

2026(e)ko martxoa

2026(e)ko otsaila

2026(e)ko urtarrila

2025(e)ko abendua

2025(e)ko azaroa

2025(e)ko urria

2025(e)ko iraila

2025(e)ko abuztua

2025(e)ko uztaila

2025(e)ko ekaina

2025(e)ko maiatza

2025(e)ko apirila

Hedabideak