kritiken hemeroteka

7.675 kritika

Azken kritikak

« | »

Bideko hitza. Euskal poema modernoen antologia (1951-2019) / Askoren artean / Alai, 2020

Alez ale Igor Estankona / Argia, 2020-07-26

Hasiera batean irudi luke ur handitan sartu dela Juanjo Olasagarre antologoa Bideko hitza. Euskal poema modernoen antologia (1951-2019) honekin (Alai, 2020). Hitzaurrean berak argitzen du asmoa, ostera: “Galde diezaiogun geure buruari itaun potolo hau: Zer da poesia? Milaka dira definizioak, baina definizio horren ertz batekin denok egingo genuke bat: asko irakurtzen ez den generoa dugu poesia; eta oraingoz, egotz diezaiogun horren errua poesiari berari, alegia, zeinua eta esanahia bata bestetik gero eta gehiago urrunarazi dituen artearen ildo historikoari, zeinak, bestalde, arte guztiei eragin baitie”.

Eta guztiz kontra egon arren hitzaurrean esaten direnekin, pozarren naiz. Asmo okerrek batzuetan gauza ederrak dakartzate. Olasagarrek antologia bat ondu du leun-leun eroan nauena azken mende erdi luze honetako pieza ederrenetan barna, biolentoenetan barna, finenetan barna. Poesia ez baita, guk ere hala sinetsi dugun arren, gutxi irakurtzen den generoa gurean. Poesiak inoiz ez dio utzi zeinuarekin eta esanahiarekin jolasteari. Poesia ez da gizartetik urrundu, poesiarekin gozatu egin dugu, poesia indartsu dago, euskal poesia da Antonio Casado da Rocharen puncha, Castillo Suarezen zeta, Pako Aristiren yang-a, Luigi Anselmiren harlandua, Beatriz Chiviteren ekialdeko haizea: “Zortzi t’erdiak dira/ biak berandu dabiltza/ alaba azkarragoa da.// Bere esku txikiarekin/ bulzatzen du aita”.

Eta Bideko hitza irakurriz otu zait gero eta hobeak garela, gero eta aberatsagoak direla gure erregistroak, eta lehengo existentzialista vs. liriko dikotomiaz harago gure literaturak emariak dituela milaka, hibridazioak, Angel Erroren ironia, Luis Berrizbeitiaren perfekzioa, Joseba Sarrionandiaren duintasuna, Jose Luis Otamendiren elokuentzia: “Gu munduarenak gara/ baina mundua ez da gurea/ gu euriarenak gara/ jendearenak gara/ baina mundua ez da gurea”.

Eta harrotasun pentsamenduak erabili ditut antologia hau bukatu ahala, ikusi dudanean ni ere bertan naizela, nire bi poema kuttunekin. Olasagarrek egin du selekzio bat maisu batena. Ederrenak hautatu ditu: bere bihotzean durundu handiena egin dioten azken ia zazpi hamarkadetako uzta oparoaren ale doratuenak.

Azken kritikak

"C'est la vie" kantatzen dute zaharrek
Karlos Zabala

Nagore Fernandez

Aireportuko musika
Luis Garde

Aiora Sampedro

Dendaostekoak
Uxue Alberdi

Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Zoriontsuak izatea aukeratu genuen
Mikel Ayllon

Javier Rojo

Kontu pribatu bat
Beppe Fenoglio

Irati Majuelo

Poesia kaiera
Raymond Carver

Hasier Rekondo

Poesia kaiera
Raymond Carver

Javier Rojo

Ur biren artean
Patxi Iturregi

Mikel Asurmendi

Dendaostekoak
Uxue Alberdi

Hasier Rekondo

Kafe tristearen balada
Carson McCullers

Aiora Sampedro

Izotzetan islatuak
Askoren artean

Nagore Fernandez

Emakumeagandik jaioak
Adrienne Rich

Amaia Alvarez Uria

Etxeko urak
Leire Bilbao

Igor Estankona

Dumitru biluzik
Koldo Izagirre

Javier Rojo

Artxiboa

Azaroa 2020

Urria 2020

Iraila 2020

Abuztua 2020

Uztaila 2020

Ekaina 2020

Maiatza 2020

Apirila 2020

Martxoa 2020

Otsaila 2020

Urtarrila 2020

Abendua 2019

Hedabideak