kritiken hemeroteka

7.243 kritika

Azken kritikak

« | »

Beltzak, juduak eta beste euskaldun batzuk / Joxe Azurmendi / Elkar, 2018

Besteen ispiluan Javier Rojo / El Diario Vasco, 2018-10-06

Euskal irakurlea ohituta dago urtero Joxe Azurmendiren libururen batekin topatzeko, eta aurten ere gauza bera gertatu da. “Beltzak, juduak eta beste euskaldun batzuk” du izenburua aurtengo saiakerak. Edonola ere, irakurleak datu garrantzitsua izan behar du kontuan liburu hau irakurtzean: liburu honetan, beste nonbait hitzaurre moduan argitaratzeko pentsatuta zeuden lau testu biltzen dira, eta testuok liburuaren formatuan agertzeko ideia argitaratzaileari (Xabier Mendigureni) zor zaio, ez idazleari. Liburuaren izenburuaren arduraduna nor den, ordea, ez da argi gelditu. Liburuan, beraz, argitaratzailearen eskua ikus daiteke, hautaketan bederen.

Testuen jatorrizko bertsioak sortu edo argitaratu zireneko datei erreparatzen badiegu, bestalde, urte batzuk dituztela ikusiko dugu, zaharrena 2002koa eta berriena 2011koa baitira. Idazlan hauetan, Joxe Azurmendik idazten duen guztian bezala, ideia interesgarriak plazaratzen dira. Orrialde hauetan biltzen diren lau testuetan ispilu joko bat proposatzen zaio irakurleari, bere buruari besterik gabe ohartu beharrean (euskal herrian bertan gertatzen dena azaldu beharrean), bestek egindakoan bere burua islatuta ikustea eskatzen zaio-eta. Eta Joxe Azurmendik informazio handia eta argumentaziorako trebezia ikaragarria dituenez, geure burua besteen ispiluan ikusita kontraesanak nabarmentzen zaizkigu. Nire ustez hauxe da idazlearen liburuetan aurkitzen dugun baliorik handiena, Azurmendik berebiziko abilezia baitu kontraesankorrak diren edo diruditen jarrerak azalera ekartzeko. Nazio-estatua, mestizajea, kultur aniztasuna, herrialdeen mito fundazionalak, honelako ideiak kritikatzen ditu, azalpenari euskalduntasunaren ikuspuntua gehituz, zeren ez baitugu ahaztu behar Azurmendi bere identitatea zeharo ukatu zitzaion belaunaldiko partaidea dela, eta honek markatu egin ditu bere ibilbidea eta ikuspuntuak.

Gure munduak hartu duen abiada ikusita, egoera zehatzari begira testuak agian pixka bat zaharkituta egon daitezke, baina honek ez die baliorik kentzen, kritikarako eta hausnarketarako oinarriak diren aldetik.

Azken kritikak

Idazleen gorputzak
Eider Rodriguez

Aiora Sampedro

Katigatu ninduzun librea nintzena
Laura Uruburu

Joannes Jauregi

Ezagutzaren matazak
Emagin

Ibai Atutxa Ordeñana

Ez erran deus
Jon Arretxe

Estibalitz Ezkerra

Poesia kaiera
Idea Vilariño

Igor Estankona

Disoluzio agiriak
Jose Luis Otamendi

Javier Rojo

Poesia kaiera
Cesare Pavese

Igor Estankona

Iraumen
Alexander Martinez Iturria

Peru Iparragirre

Amek ez dute
Katixa Agirre

Javier Rojo

Munduko tokirik ederrena
Iñigo Aranbarri

Mikel Asurmendi

Kontrako eztarritik
Uxue Alberdi

Goizalde Landabaso

Disoluzio agiriak
Jose Luis Otamendi

Aiora Sampedro

Deklaratzekorik ez
Beñat Sarasola

Joannes Jauregi

Leuropa
Pablo Sastre

Aritz Galarraga

Artxiboa

Apirila 2019

Martxoa 2019

Otsaila 2019

Urtarrila 2019

Abendua 2018

Azaroa 2018

Urria 2018

Iraila 2018

Abuztua 2018

Uztaila 2018

Ekaina 2018

Maiatza 2018

Hedabideak