kritiken hemeroteka

7.224 kritika

Azken kritikak

« | »

Pekineko kea / Beatriz Chivite Ezkieta / Pamiela, 2017

Begirada bat Javier Rojo / El Correo, 2017-06-10

Azken urte hauetan Beatriz Chivite Ezkieta indartsu azaldu da euskal poesian. Gaztea izanik (1991n jaioa da), zenbait liburu argitaratuta dauzka dagoeneko, eta nolabaiteko errekonozimendua ere izan du, idazleak irabazitako sariek erakusten duten bezala. Bere azken poema liburuak “Pekineko kea” du izenburua eta ezaugarri markatuak erakusten ditu. Lehenengo eta behin, poemak egiteko errealitatetik hartutako eszena arruntak oinarri moduan erabili dira. Eszena horiek ia argazkiak izango balira bezala aurkezten dira, non denbora momentu jakin batean etenda geratzen den. Leihotik begiratzen den eszena bat, kalean ikusten den ohiko gertakaria, pentsamendu arrunt bat, harrapatuta geratzen dira, jelatuta. Eszena horiek erakusteko, bestalde, idazleak alde batera uzten du parafernalia erretoriko konplexua. Eszena biluzik aurkezten du, erakusten dena nahikoa baita azaldu nahi duena adierazteko. Alde horretatik begiratuta, Beatriz Chiviteren poesian, azken boladako idazle askoren poesian gertatzen den bezala, esan daiteke irakurlearekiko komunikazio zuzena hobesten dela, edozein barrokismori muzin egiten diolarik.

Edonola ere, Chivitek poesia egin nahi du. Eta poesia egiteko modu horretan testua poema bihurtzen duen osagaia subjektu poetikoaren begiradan aurkitzen da. Subjektuak bere nitasuna ezkutatzen du begirada horren atzean eta haren begiek antzematen dutena bihurtzen da poesia. Subjektuak, gehienetan, ez du bere burua adierazten eta, poesia honetan nitasuna praktikan desagertzen denez, begirada hura ia anonimoa da, edo anonimoa izango balitz bezala aurkezten da behintzat. Erreferentziari dagokionez, idazlea Txinan bizi izan denean ezagututako mundua islatzen da poema horietan. Eta mundu urrun hori erakustean exotismo punttu bat ere baduela esan daiteke. Baina lehenengo pertsonan ezagututako ingurua delarik, itxurazko exotismoaren atzean gordetzen den errealitatea azaltzen jakin izan du, Txina kontraesanen eta paradoxen mundua ere bada-eta.

Sentsazioetan, batez ere ikusizko sentsazioetan, murgiltzeko gonbitea plazaratzen du idazlan honek, fintasunez eta batzuetan ironiaz ere beteriko eszena batzuen bidez.

Azken kritikak

Winston
Martin Etxeberria

Aiora Sampedro

Laranja mekanikoa
Anthony Burgess

Joannes Jauregi

Etsaiak, lagunak, ezkongaiak, maitaleak, senar-emazteak
Alice Munro

Amaia Alvarez Uria

Aingurak eta arrangurak
Josu Jimenez Maia

Alex Uriarte

Larrutik ordaindua
Joseba Lozano

Iratxe Esparza

Amek ez dute
Katixa Agirre

Hasier Rekondo

Rosa itzuli da
Pako Aristi

Javier Rojo

Ostadarrak lurra ukitzen duen lekua
Edorta Jimenez

Peru Iparragirre

Winston
Martin Etxeberria

Javier Rojo

Berriro itzuliko balitz
Xabier Etxeberria

Joannes Jauregi

Aldi baterako
Manu Lopez Gaseni

Igor Estankona

Disoluzio agiriak
Jose Luis Otamendi

Igor Estankona

Duvoisin kapitainaren malura
Kepa Altonaga

Javier Rojo

Aingurak eta arrangurak
Josu Jimenez Maia

Aitor Francos

Artxiboa

Martxoa 2019

Otsaila 2019

Urtarrila 2019

Abendua 2018

Azaroa 2018

Urria 2018

Iraila 2018

Abuztua 2018

Uztaila 2018

Ekaina 2018

Maiatza 2018

Apirila 2018

Hedabideak