kritiken hemeroteka

8.087 kritika

Azken kritikak

« | »

Argia / Peru Magdalena / Elkar, 2016

Osotasunaz Javier Rojo / El Diario Vasco, 2016-07-09

Peru Magdalenak argitara eman duen azken idazlana poema liburua da, “Argia” izenburua duena. Argiaren metafora orokortzailea da liburu honetan, idazlanei batasun formala emateaz gainera, bizitzaren aurreko jarrera baten errepresentazioaren laburpena ere bada-eta. Izan ere, orrialde hauetan zehar agertzen diren testu gehienek argiaren irudia dute oinarri. Lehenengo atalean biltzen diren poemetan poetika moduko bat aurki daiteke, non idazleak poesiari buruz duen iritzia azaltzen duen. Bertan adierazten diren gauzetatik ondorio bat ateratzen da: Peru Magdalenaren poesia analogiaren poesiaren ildoan kokatzen da. Poemen bidez idazleak beste mundu batzuk islatu eta sortu nahi ditu, poesia idaztea hitzak elkarren ondoan jartzea baino zerbait gehiago da, beste errealitate bat aurkeztea, alegia. Transzendentzia bilatzen du, errealitatea nahikoa ez zaiolarik. Idealismoz blai dago, materialismoaren mugaz haraindi kokatzen delarik. Eta transzendentzia bilatze hori jainkoren bat bilatzearen parekotzat har dezakegu. Argiak osotasuna irudikatzen du, orokortasuna. Eta poetaren hitzetan adierazi nahi da denok osotasun eta orokortasun horren parte eta partaide garela. Hortaz, naturaleza jainkotua agertzen zaigu poemetan eta bizitza beteak horrekin bat egitea inplikatuko luke. Azken finean panteismo erromantiko baten aldaera berria. Jarrera honetan bizitzaren baldintzei buruzko aipamenak (hemen eta orain bizitzea, mundu material honetan kokatuta egotea) ia desagertzen dira, bizi-egoera barik, bizi-izaera baita idazlearen ardura. Poemak, edonola ere, ez dira galtzen abstrakzio filosofikoetan. Alde honetatik, esan behar da Magdalenaren poema hauek gardenak direla, irakurleak inolako arazorik gabe ulertzen baitu bertan adierazten zaiona. Eta jarrera horrekin idazlan hau alderik alde zeharkatuz, optimismo existentziala, erabatekoa, topatzen dugu. Existentzia, bizitzea bera, opari moduko bat da, eta halaxe ulertu behar dugu. Norberaren izaerak osotasunaren baitan hartzen baitu zentzurik eta, unibertsoaren parte garelarik etengabeko berritze batean kokatuta, heriotzak berak ez baitu planteamendu honetan lekurik.

Azken kritikak

Gari eta goroldiozko
Anari Alberdi Santesteban

Ibai Atutxa Ordeñana

Winesburg, Ohio
Sherwood Anderson

Nagore Fernandez

Suite frantsesa (bertsio argitaragabea)
Irene Nemirovski

Asier Urkiza

Haragizko mamuak
Karmele Mitxelena

Jon Martin-Etxebeste

Sorgin-argien ehizan
Joan Mari Irigoien

Mikel Asurmendi

Balio erantzia
Ekaitz Goikoetxea

Mikel Asurmendi

Berriz zentauro
Katixa Agirre

Amaia Alvarez Uria

Poesia kaiera
Federico Garcia Lorca

Nagore Fernandez

Humanitatearen une gorenak
Aritz Galarraga

Asier Urkiza

Soniexka
Ludmila Ulitskaia

Ibon Egaña

Solteroen dantzalekuak
Joxean Agirre

Mikel Asurmendi

Petare
Leire Ibarguren

Jose Luis Padron

Poema liburu bat —irakurtzeko jarraibideak—
Angel Erro

Hasier Rekondo

Norberak maite duena
Miren Billalabeitia

Paloma Rodriguez-Miñambres

Artxiboa

2023(e)ko urtarrila

2022(e)ko abendua

2022(e)ko azaroa

2022(e)ko urria

2022(e)ko iraila

2022(e)ko uztaila

2022(e)ko ekaina

2022(e)ko maiatza

2022(e)ko apirila

2022(e)ko martxoa

2022(e)ko otsaila

2022(e)ko urtarrila

Hedabideak