kritiken hemeroteka

7.325 kritika

Azken kritikak

« | »

Lorea Gernika, andrazko bat / Koldo Izagirre / Susa, 2015

Pertsonaia aitzakia Javier Rojo / El Diario Vasco, 2015-07-17

Antza denez, Koldo Izagirreren “Lorea Gernika, andrazko bat” izenburuko liburu honen jatorria idazleak aldizkari baterako prestatu behar izan zituen testu batzuetan aurkitzen da. Pertsonaiak harrapatu omen zuen idazlea eta testu horiek osatuta eta liburu formatua emanda sortu zen idazlan hau, nobela eta narrazio bildumaren artean koka daitekeena. Liburuari batasuna ematen dion osagaia protagonistaren presentzia da, edo zehatzago esateko, protagonistak duen izenaren presentzia. Protagonistaren izena, horixe baita liburuaren osagai estrukturatzaile nagusia. Horren inguruan eraikita dago liburua, baina bertan agertzen den informazioa kontuan hartuta, nekez osa dezakegu haren biografia. Datu solte batzuk eskaintzen dira, idazlanean noizean behin errepikatzen den gertakari zehatz baten protagonista da eta askoz gehiagorik ez. Ezaugarririk gabeko emakumea dirudi batzuetan, hain zehaztugabea da-eta. Hau guztia kontuan hartuta, ematen du pertsonaia aitzakia dela beste gauza batzuez aritzeko. Eta Koldo Izagirreren literaturan askotan ikusi izan dugun bezala, “beste gauza horiek”, hau da idazleak benetan aipatu nahi dituen gaiak, zeharka eta lausotuta geratzen dira, bere gauzarik garrantzitsuenak isilpean uzten duen horretan (elipsietan azken finean) aurkituko balira bezala.

Pertsonaiak, dena dela, badu ezaugarri bat, izenaz aparte, agian koherentziaz agertzen zaigun ezaugarri bakarra: pertsonaia behin eta berriro iraganera begira bizi dela. Emakume adinduna izanik, bizi izandakoa bizitzeko duena baino garrantzitsuago da, eta horren ondorioz modernitatearen aurreko jarrera ezkorra du. Ez du ulertzen oraingo mundua, eta lehengo mundua, non indefinizio postmodernoak lekurik ez zeukan, erosoagoa da berarentzat.

Idazkera dela-eta ere zerbait esan daiteke: idazle gutxi daude euskara eta erretorika Koldo Izagirrek bezain ondo menperatzen duenik, eta halaxe erakusten du liburu honetan. Baina batzuetan trebetasun hori kaltegarria izan daiteke, gehiegi hanpatua agertzen denean estiloak beste guztia ezkutatu dezake-eta.

Azken kritikak

Kontrako eztarritik
Uxue Alberdi

Sustrai Colina

Jamaikako neska
Joxemari Iturralde

Javier Rojo

Mari-mutil handi baten bluesa
Leslie Feinberg

Onintza Irureta Azkune

Idazleen gorputzak
Eider Rodriguez

Javier Rojo

Oroimenaren xaflakortasunaz
Paloma Rodriguez Miñambres

Javier Rojo

Urtaroak eta zeinuak
Jon Gerediaga

Igor Estankona

Maitasun keinu bat besterik ez
Hasier Arraiz

Iratxe Esparza

Hezurren erretura
Miren Agur Meabe

Hasier Rekondo

Deklaratzekorik ez
Beñat Sarasola

Javier Rojo

Mundutik mundua
Edu Zelaieta

Javier Rojo

Hezurren erretura
Miren Agur Meabe

Amaia Alvarez Uria

Iraganaren izterrak
Gorka Salces Alcalde

Igor Estankona

Jamaikako neska
Joxemari Iturralde

Estibalitz Ezkerra

Iraganaren izterrak
Gorka Salces Alcalde

Javier Rojo

Artxiboa

Abuztua 2019

Uztaila 2019

Ekaina 2019

Maiatza 2019

Apirila 2019

Martxoa 2019

Otsaila 2019

Urtarrila 2019

Abendua 2018

Azaroa 2018

Urria 2018

Iraila 2018

Hedabideak