kritiken hemeroteka

7.544 kritika

Azken kritikak

« | »

Alferrik ez balitz / Karlos Linazasoro / Elkar, 2014

Mila esalditan Javier Rojo / El Correo, 2014-06-21

Karlos Linazasoro orotariko idazleak aforismoekiko duen atxikimenduaren beste adibide bat eskaintzen du “Alferrik ez balitz” idazlanean. Bertan mila aforismo jasotzen dira. Kopuruarena hitzez hitz ulertu behar da, mila baitira, ez gehiago ez gutxiago, bertan agertzen diren aforismoak. Lehenengo eta behin, konstatazio bat: mila aforismo idatziz gero, denetarik aurkitzen da bertan, ezinezkoa baita hainbat aforismo idaztea une oro maila berberari eusten. Aforismoetan ohikoa den planteamendua erabiltzen da gehienetan hemen, eta aldez edo moldez paradoxa baten inguruan antolatzen dira. Izan ere, ematen du aforismoen bidez begi-bistako eta azaleko itxuraren azpian ezkutuan eta sakonean dagoen egia esentziala agerrarazten dela, hain zuzen azalekoaren kontrakoa dena. Adibide moduan, 268. aforismoan dioena ekar dezakegu hona: “Fedea galdu dut: uste dut Jainkoa sinesten dudala”. Hauxe da aforismoa sortzeko eredua. Eta egia da: askotan aforismoak burutsuak dira, eta noizean behin umore puntu bat dute. Baina azkenean eredua hainbeste errepikatzearen ondorioz liburu osoa jarraian irakurriz gero monotono xamar suertatzen da. Gaiak direla-eta, denetarik aurkitzen dugu. Aforismoen izaeraz aritzen diren batzuk topatzen ditugu, eta haietan idazleak literatur forma honi balore morala ematen diola ikus dezakegu. Beste batzuetan, idazteaz eta isiltzeaz aritzen diren esaldiak aurkitzen ditugu. Hauetan idaztea zigor moduan aurkezten zaigu, idazleak ezinbestean idatzi beharko balu bezala, idatzi gabe heriotza nagusituko balitz bezala. Jainkoa eta heriotza dira ukitzen dituen beste batzuk… Testu labur hauetan Karlos Linazasorok oso jarrera ezkorra aurkeztu du gizakiarekiko, gizakia eta gaizkia banaezinak baitira bere iritzian. Eta ez dira falta autoironia erabiltzen dutenak.

Azken kritikak

Poesia kaiera
Forugh Farrokhzad

Ibai Atutxa Ordeñana

Poesia kaiera
June Jordan

Aiora Sampedro

Gaitzaren loreak
Charles Baudelaire

Joannes Jauregi

Poesia kaiera
Forugh Farrokhzad

Igor Estankona

Poesia kaiera
Forugh Farrokhzad

Irati Majuelo

Hormako paper horia
Charlotte Perkins-Gilman

Amaia Alvarez Uria

Gaitzaren loreak
Charles Baudelaire

Javier Rojo

Poesia kaiera
June Jordan

Igor Estankona

Nobela errealista bat
Joxean Agirre

Joannes Jauregi

Moio - Gordetzea ezinezkoa zen
Kattalin Miner

Aiora Sampedro

Den-dena nahi dugu
Nanni Balestrini

Ibon Egaña

Erbesteko elurra
Felipe Juaristi

Javier Rojo

Lurra eta dardara
Askoren artean

Irati Majuelo

Miren eta erromantizismoa
Ramon Saizarbitoria

Imanol Mercero

Artxiboa

Maiatza 2020

Apirila 2020

Martxoa 2020

Otsaila 2020

Urtarrila 2020

Abendua 2019

Azaroa 2019

Urria 2019

Iraila 2019

Abuztua 2019

Uztaila 2019

Ekaina 2019

Hedabideak