kritiken hemeroteka

8.711 kritika

« | »

Hiru koaderno txiki / Fermin Erbiti / Pamiela, 2011

Egilea aurkilea izaki Mikel Asurmendi / Irunero, 2011-06

Grisa, berdea eta gorria ziren koadernoak. Koaderno txiki haien amalgamatik Hiru koaderno txiki erditu du Fermin Erbitik. Txikia baina bizia. Gezi zorrotzenak gorritik bilduko ote zituen nago. Horiek azken orrialdeetan ageri dira, (In)komunikazioari emandako behako zoliak biltzen dituen atala, kazetarioi jaurtikitako geziak.

Abiatu baina paradisutik abian da Fermin Erbiti. Fermin Kupido antzo imajinatu dut, paradisuetako liburutegietan arakatzaile. Mitologiako kontuetatik gaurkoetara bide egin du bilatzaileak. Aspaldiko eta gaurko idazle eta pentsalarien esaldien hariekin osatu du sarea: armiarmaren gisara, harian-harian eta ezari-ezarian.

Txatalez txatal hariak irun ditu, besteengandik bildutako eleak ehun ditu: txatalen josketak eleen berezko zentzuari are izari handiagoa eman dio. Hainbat pasarte ifrentzuz paratu ditu egileak, ahalegin zinez eskergarria. Aurkilea da funtsean liburuaren egilea. Egunsentian errainuak nola, hala bilatu ditu aurkile honek erranairuak. Zoriontasuna xerkatu du apalategitik apalategira, eta osasuna eta oroimena kontrakarrean aurkitu: “Biak funtsekoak dira, baina modu kontrajarrian”. Osasun ona bezain garrantzitsua omen da oroimen txarrekoa izatea, gaztigatu digu halaber Erbitik. Eskergarria berriz ere.

Zoriontasuna helezina izaki, hizkuntzaz gozatuz gero, tarteka-marteka ukitu daitekeela ohartarazi digu Erbitik, eta ohartarazi ere arauek oztopatzen digutela hitzekin gozatzea. Eta, bistan da, arazoa ez dela, hizkuntzarena, hizkuntza darabilgunona baizik.

Arau egileak, besteak beste, politikariak direla eta Fermin kupidoak ez du kupidarik (barkatu hitz joko erraza) haiekin. Politikariek ez baitute irakurtzen. Agian, prestuagoak balira gezurrak hobeto sakatzen ikasiko lukete. Tira, hori nire ondorioa da.

Beste hari asko ehun ditu aurkileak. Bila ezazu. Zoaz eta bila!

Kapuscinkiren aipua aurkituko duzu bidean, adibidez: “Kazetari onaren ezaugarri nagusiak umiltasuna eta enpatia dira”. Kazetari izan gabe, gomendio paregabea edonorentzat. Kazetaritza berriaren xedea ofizioa bezain zaharra dela gogoratu digu aurkileak (in)komunikazioari eskainitako txatalean. Kazetarioi agintarien gezurrak salatzea ahaztu zaigu ordea. Teknologia berriek erredakzioan —eta etxean— gatibatu —kaletik urrun gatibu bihurtu— gaituzte. Martxan honetan kupido berak ez gaitu libratuko. Tira denak ez dira negar anpulak. Ez gaitzala laborriak guztiz jo. Gure kupidok badaki apalategiko hautsa ondo astintzen eta. Eta hala astindu ere Cuaderno amarilloren —izenak izanari ederki dagokio antza— egilea, Salvador Paniker idazlea.

Barkatu ironia. Liburutik jaso dut.

Azken kritikak

Terraza debekatua
Fatima Mernissi

Amaia Alvarez Uria

Poesia kaiera
Elizabeth Bishop

Irati Majuelo

Godoten esperoan
Samuel Beckett

Aritz Galarraga

Bazter utzietan
Karlos Linazasoro

Hasier Rekondo

Gari errearen urrina
Fertxu Izquierdo

Paloma Rodriguez-Miñambres

Mundu guztiak
Ruben Sanchez Bakaikoa

Mikel Asurmendi

Zaldi bat
Maddi Ane Txoperena

Maialen Sobrino Lopez

Zerua hemen
Oihana Arana

Asier Urkiza

Café Mokka
Jabier Muguruza

Nagore Fernandez

Café Mokka
Jabier Muguruza

Iraitz Urkulo

Erbeste
Juan Garzia

Mikel Asurmendi

Erbeste
Juan Garzia

Ibon Egaña

Utopiaren belaunaldia
Pepetela

Paloma Rodriguez-Miñambres

Haize begitik
Mikel Ibarguren

Maddi Galdos Areta

Artxiboa

2026(e)ko maiatza

2026(e)ko apirila

2026(e)ko martxoa

2026(e)ko otsaila

2026(e)ko urtarrila

2025(e)ko abendua

2025(e)ko azaroa

2025(e)ko urria

2025(e)ko iraila

2025(e)ko abuztua

2025(e)ko uztaila

2025(e)ko ekaina

Hedabideak