kritiken hemeroteka

8.795 kritika

« | »

Mundua lo dagoen bitartean / Patxi Zubizarreta / Txalaparta, 2008

Literatura duinaren bilaketan Mikel Asurmendi / Irunero, 2010-08

Mundua milurteko berriarekin batera zeharo aldatu da. Udaldian, mundua —jendea— lo dagoen bitartean, egun-argitan dago. Mundua lo zegoen halako batean, oporraldia hasi berria nuela, Patxi Zubizarretaren Mundua lo dagoen bitartean topatu nuen apalategian. Bi liburu motaren bila nenbilen: obra klasiko bat eta liburu “arin” bat eskuratu nahi nituen. Bigarrena, literaturaren eremura heldu berria den gazteari eskaintzeko.

Liburu piloa aldaratu nituen apalategietan. Irakurriak batzuk, irakurriak eta iruzkinduak bestetzuk, eta labetik atera berriak hainbat. Batetik, Gustave Flaubert-en Madame Bovary apartatu nuen. Lerro hauek izkiriatzean akitzear dudana. Zubizarretaren Mundua lo dagoen bitartean liburuarekin batera apartatu nuen hori ere. Zubizarreta idazle kuttuna dut. Jeans-ak hozkailuan eta Barrikadak nobelen zaporea eta zirrara bihotzean eta gogoan daramatzat.

Egia erran, apalategiak nahasten hasi nintzenean, poesia liburu bat erdi irakurria nuen. Hura ere akitu dut. Zazpi narrazioz osatutako liburuaren erdian ere geratua nintzen aurrera egin ezinik, bada, hura ere akitu dut.

Mundua lo dagoen bitartean irakurtzen hasita, hara, “hauxe duk bilatzen huen liburua” esan nion nire buruari. Egiari zor, irakurtzen hasitakoan liburuak ez zizkidan zapore eta zirrara apartekoak eragin. Liburuko Karlos Fisher protagonista eta irrati- esatariaren hitzak irakurtzean, Beste gu irrati-saioaren Dani Arizala-ren ahotsarekin akordatu nintzen. Irrati-iratzargailua aktibatzen dudanean, saioaren sintoniarekin lokartu izaten naiz ia-ia gauero. Ez dut irrati-saioa gutxietsi nahi horregatik. Ezin dut gutxietsi, ez baitut behin ere saioa ganoraz entzun.

Egia erran, itxaropen handirik gabe jarraitu nuen Zubizarretaren liburuarekin. Egiari zor ere, aurreiritziek betetzen dute gure/nire burua. Bai eguneroko bizitzan eta lanetan, nahiz, kasurako, literaturaz jarduten dugunean.

Liburuaren hainbat pasarte arinak iruditu zitzaizkidan hasieran, beste batzuk bete-betekoak. Istorioa bukatzean Epilogoa zekarrela ohartu nintzen. Epilogoak bete ninduen. Areago, egilearen Gibel solasa ere bazeukan. Irakurketa hastean ez nintzen horretaz jabetu. Liburua akitzean, liburuaren egitasmoaz jabetu nintzen osotoro. Mundua lo dagoen bitartean amaitzean beteago eta osatuago nintzen. Liburua akitu bitartean mundua lo egon zen.

Bistan da, bistan denez, ez gara Madame Bovaryren garaian bizi. Patxi Zubizarreta jabetu da horretaz. Eta horregatik eta bestelakoengatik, bila eta bila ari da. Literatur gazte zuri, irakurle helduago bilakatuko zarenerako, garaian garaiko literatura duina zuri eskaintzeko, Mundua lo dagoen bitartean adina duin.

Azken kritikak

Emakume oinutsa
Scholastique Mukasonga

Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Deiadarraren antologia bat
Rakel Pardo Perez

Asier Urkiza

Herrenaren promesak
Maite Aizpurua / Infinitudrama

Nagore Fernandez

Lazarraga, Ernazimentua euskaraz
Pruden Gartzia

Mikel Asurmendi

Zure arnasa zaintzeko
Nerea Balda

Maialen Sobrino Lopez

Hondoaz galde
Jon Sarasua / Mikel Artola

Mikel Asurmendi

Zirtak su. Hasieran bazen hitza
Maite Lopez Las Heras

Joxe Aldasoro

Erroen izerdia
Jone Bordato

Mikel Asurmendi

Zerua hemen
Oihana Arana

Maddi Galdos Areta

Odisea
Homero

Aritz Galarraga

Etxe arrotz hau
Olatz Mitxelena

Maialen Sobrino Lopez

Gatazka eta abusua ez dira gauza bera
Laura Macaya / Hamaca

Amaia Alvarez Uria

Sasi arteko sugarrak
Sebastian Gartzia Trujillo

Hasier Rekondo

Agerre
Juan Luis Zabala

Mikel Asurmendi

Artxiboa

2026(e)ko iraila

2026(e)ko abuztua

2026(e)ko uztaila

2026(e)ko ekaina

2026(e)ko maiatza

2026(e)ko apirila

2026(e)ko martxoa

2026(e)ko otsaila

2026(e)ko urtarrila

2025(e)ko abendua

2025(e)ko azaroa

2025(e)ko urria

Hedabideak