kritiken hemeroteka

7.591 kritika

Azken kritikak

« | »

Aldaira urdinak / Edu Zelaieta / Alberdania, 2010

Egunerokoaren atzean Javier Rojo / El Correo, 2010-05-22

Edu Zelaieta Antak Aldaira urdinak izenburuko poema liburua argitaratu du. Idazleak liburuari jarritako hitzaurrean iradokitzen duenez, poema-liburua idazteko abiapuntua —akuilua, halaxe adierazi nahi bada—, poetak bere biografiatik ateratako gertakari xume eta arrunt bat da: idazlea beste etxe batera aldatu da eta aldatzearekin batera, bere gauzak eraman behar izan ditu hainbat kutxatan. Honela justifikatzen da liburu hau, nahiz eta liburuan agertzen diren poema askok harreman zuzenik izan ez abiapuntutzat har daitekeen gertakari horrekin. Izan ere, gertakari biografiko eta partikular hori, askoren bizitzan ohikoa izan daitekeena, transzenditzen du idazleak bizitzaren aurreko jarrera aurkezteko. Idazleak bizitzaz hausnartzen du, denboraren igarotzeaz eta honek dakartzan aldaketez, poesiaren lekuaz eta aita izateak dakarrenaz. Poemak, bestalde, errealista xamarrak dira eta batzuetan nahikoa narratiboak, ia-ia istorioak kontatzen dituzten aldetik. Munduko gauza arrunten ifrentzuan pausatzen du begirada eta ifrentzu horretan aurkitzen du poesia. Gauzak horrela, poesia ez da errealitatetik urrun dagoen gauza bat, baizik eta eguneroko errealitatea, eguneroko bizitza beste sakontasun batekin begiratzean sortzen den jarrera.

Neurri batean esan daiteke poema hauetan norberaren identitateaz ere aritzen dela, baina identitatea ez da alderdi bakar baten gainean eraikitzen. Identitate hori aniztuna da, eta batzuetan norberaren esku geratzen da, norberak bere identitatea eraikitzeko ahalmena baitu. Izan ere, poesia autobiografikoa egiten du Edu Zelaietak, eta, alde horretatik begiratuta, poema hauek idazlearen izana erakusten dute, bertan agertzen baita adierazita zer daraman berarekin bizitzan hainbat aldaketa egin arren, funtsean bera zer den.

Baina poetak, izaki bakana izateaz gain, edozein gizakiren kezken adierazlea izaten ere jakin du, bere esperientzia pertsonala irakurleen esku utzita, irakurleek poema horietan beren burua islatuta ikus dezaten.

Azken kritikak

Izuaren osteko gogoeta
Susan Buck-Morss

Ibai Atutxa Ordeñana

Haize-lekuak
Amaia Telleria

Javier Rojo

Bideko hitza. Euskal poema modernoen antologia (1951-2019)
Askoren artean

Igor Estankona

Ibaiertzeko ipuina
Oihane Amantegi Uriarte

Hasier Rekondo

Ibaiertzeko ipuina
Oihane Amantegi Uriarte

Javier Rojo

Hizlandia
Iñigo Aranbarri

Aritz Galarraga

Mami Lebrun
Kepa Errasti

Javier Rojo

Poesia guztia
Safo

Igor Estankona

Gilles de Rais
Anjel Lertxundi

Javier Rojo

Bazterreko ahotsak
Miren Tirapu Goikoetxea

Amaia Alvarez Uria

Poesia guztia
Safo

Javier Rojo

Bakezale gerlari horiek
Bixente Serrano Izko

Txema Arinas

Moskito
Igor Estankona

Aitor Francos

Nobela errealista bat
Joxean Agirre

Marta Goikoetxea

Artxiboa

Abuztua 2020

Uztaila 2020

Ekaina 2020

Maiatza 2020

Apirila 2020

Martxoa 2020

Otsaila 2020

Urtarrila 2020

Abendua 2019

Azaroa 2019

Urria 2019

Iraila 2019

Hedabideak