kritiken hemeroteka

7.850 kritika

Azken kritikak

« | »

Eskuen sustraiak / Oier Guillan / Susa, 2009

Utopien galera Javier Rojo / El Correo, 2009-12-05

Oier Guillanek orain arte literaturaren alorrean egin dituen lanak poesia eta antzerkigintzaren esparruan kokatu dira. Eskuen sustraiak izenburuko liburu honetan ez da ildo horretatik aldendu, bi afizio horietako lehenengoari baitagokio. Eta nire ustez poesiaren alorrean maila goreneko idazlan baten aurrean ez bagaude ere, gure testuingururako behintzat poema liburu interesgarria da Guillanek utzi diguna.

Gai batzuen inguruan aritzen dira bertan agertzen diren poemak, eta gai horien arabera banatzen dira testuak hainbat sailetan. Adibidez, munduan agertzen diren miseriak poemak idazteko akuilutzat hartzen ditu batzuetan. Kasu honetan poetak baztertuen aldeko jarrera agertzen du, bere poema horietan poesia sozialarekin nolabaiteko lotura bat eraikitzen delarik. Beste poema batzuek harreman zuzena dute amodioaren gaiarekin, gai hau aurrekoaren kontrapuntua izango balitz bezala.

Dena dela, nire ustez gehien nabarmentzen diren poemak beste batzuk dira: denboraren igarotzea, oroimena eta ahazmena, edota gauzei haurraren begiradarekin so egitea dira beste sail batzuen ardatza. Eta esan daiteke gai horiek liburu osoaren funtsa biltzen duen hezurdura osatzen dutela.

Denboraren igarotzeak oroimenaren eta ahazmenaren kontzientzia izatea dakar berarekin, oroitzea eta ahazmena oreka zail batean baitaude, nostalgiaz zipriztinduta. Poetak adierazten du mundua azaltzen duten ideologia handietan ez duela sinesten, eta horien lekuan ordezkoren bat behar duelarik, haurraren begiradan aurkitzen duela ematen du. Izan ere, haurraren begiradaren nostalgia du, begirada horretan gauzek oraindik ere harridura sortzen zuten garaia berpiztu ahalko balitz bezala, begirada garden eta garbi horren bidez munduari aurre egin ahalko balitzaio bezala. Nostalgia horrek zeharkatzen du alderik alde liburu osoa, eta liburuaren ardatz nagusietako bat osatzen du.

Baina idazlea bere garaiko idazlea da, eta ezin izan dio itzuri idazle-belaunaldi berrienen artean ohikoa den joera nagusiari. Hizkera poetikoan, hiztegian adibidez, aurkitu ahal ditugu halako poesiaren aztarnak. Ideien arteko lotura oso pertsonal eta ia surrealista egiten duenean ere gure artean hain ohikoa bihurtu den poesia mota horren eragina nabarmendu ahal dugu.

Edonola ere, idazleak joera nagusi horri ikuspegi pertsonala eta, lehen esan bezala, interesgarria gaineratzen jakin du.

Azken kritikak

Sortaldekoak
Hedoi Etxarte

Asier Urkiza

Dama
Jon Gerediaga

Nagore Fernandez

Bihotz-begietan
Xabier Lizardi

Igor Estankona

Argiantza
Pello Lizarralde

Jon Martin-Etxebeste

Taxiak ez dira inoiz gelditzen
Xabier Montoia

Txema Arinas

Eskuan beti zerbait
Maialen Berasategi Catalan

Irati Majuelo

Empar Pineda Erdozia: gorputzak hala eskatua
Kattalin Miner

Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Zeruko belardiak
John Steinbeck

Hasier Rekondo

Arkanbele kantak
Mikel Taberna

Mikel Asurmendi

Urpean murgildu
Lidia Txukovskaia

Nagore Fernandez

Bertute txikiak
Natalia Ginzburg

Asier Urkiza

Algara mutilatuak
Ane Labaka Mayoz

Maitane Legarreta Etxezarreta

Haragi hosto
Juan Ramon Makuso

Jose Luis Padron

112 poema biziari hegalak jartzeko
Begoña Abad de la Parte

Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Artxiboa

Urria 2021

Iraila 2021

Abuztua 2021

Uztaila 2021

Ekaina 2021

Maiatza 2021

Apirila 2021

Martxoa 2021

Otsaila 2021

Urtarrila 2021

Abendua 2020

Azaroa 2020

Hedabideak