susa | literatur emailuak | literaturaren zubitegia | euskarari ekarriak | armiarma | klasikoak | aldizkarien gordailua | basquepoetry | ipuina.eus | ganbila.eus

« Ezkerraren poza | Nitasunetik »

Talatik tiroka / Markos Zapiain / Elkar, 2009

Eztabaida sortzeko irrika Patxi Sarriegi / Deia, 2009-09-05

Egunerokoak abiapuntu, politika, sexualitatea, pedagogia, etika, irakaskuntza, familia, erlijioa edota futbola, esaterako, gai andana jorratzen ditu Zapiainek bere talaiatik, 2002tik 2009 bitarte egindako hausnarketak eta pasadizoak denak. Funtsean, eztabaida eragin nahi duten gogoeta pertsonalak dira askotan, hori bai, ekarpen originalak sarritan. Ezin uka horretarako Zapiainek egindako ahalegina, maiz lortua gainera.

Hortaz, bada salaketarik tartean, baina halaber ipuina, txistea, zurrumurrua ere bai, denetarik. Azken batean, errealitateak ematen duen astindua baliatzen du egileak gogoetarako akuilu, egunerokoa hain anitza denez. Askatasunez burutzen du egitekoa Zapiainek, idazteko orduan lotsarik gabe ari da orriotan, ohiko perspektibatik ihesi. Ugariak dira adibidea… irakurlea harritu eta kateatzeko grina asegabea da, benetan adarra jotzerainoko sentsazioa errepikakorra tarteka.

Izan ere, zentzuzkoa dena eta ez dena etengabe erlatibizatzen du egileak liburuan zehar, berea eta irakurlearena kontrajarriz askotan. Komunikatzaile aparta dela frogatzen du Zapiainek orriotan, gaia edozein dela ere, ohiko estereotipoak alde batera uzten ditu behin eta birritan, asmatzen du irakurlearengan iristen. Liburuko izenburuan dioen moduan, tiro egiteko prest beti.

Nolanahi ere, liburua ideietan freskoa da, egunerokotasunetik harago momentu askotan bizitzaren alde ezkutuagoak ere deskubritzen dituena. 45 urteak beteak izateak lagundu dio horretan, bizitzan zehar pilatutako kontatzeko moduko pasadizo ugari tartekatzen ditu. Bestela ere, maiz testuen abiapuntuak hedabideak ditu egileak, testigantzak nornahirenak, adierazten duenez. Zenbaitetan gogoetok kronika kutsua dute, bere bizitzaren halako errepasoa dira, ukitu pertsonalez gogoratuak.

217 orrialdetan jorratutako 123 zipriztin, umorez eginak, bizitzaren erakusgarri dira. Bakar batzuk aipatzearren, Andre-gizonen arteko desberdintasuna, Arma-saltzaileek indarkeria gaitzetsi, Putaren egun alaiak, Pedofilia edo euskara, Euskal orgasmoa, Atxagaren ustelkeria morala, Athleticek atzerritarrak fitxatu behar lituzke… errealitateak eskainitako zernahi astintzeko aitzakia bihurtzen du egileak, eztabaida sortzeko irrikaz. Ezin uka, abilezia aparta erakusten du zereginean Zapiainek.