kritiken hemeroteka

7.174 kritika

Azken kritikak

« | »

Laudanoa eta sutautsa / Edorta Jimenez / Txalaparta, 1996

Kostatik datoz, baina ez kostata Mikel Elorza / Argia, 1996-07-21

Bizkaiko Itsasoaren kresal-usaina darien sei ipuin aurkeztu dizkigu Edorta Jimenezek “Laudanoa eta Sutautsa” liburuan. Ez dira itsasoko haizeak jota, ordea, ipuin denak. Lehena, “Akitaniatik datorren berba berria”, familiarteko gorrotoan girotutako istorioa da, hiru pertsonaiek osaturiko betiko “triangeluan”, hizkuntza aldetik garai historiko hartako eguratsa lortzeko saio eginda. Julene Azpeitia saria irabazitako ipuina ona, baina bai pertsonaien definizioan eta batez ere giroaren islan biribilagoak iruditu zaizkit liburuko beste narrazio batzuk: “Epopeiak” eta “Zerutik infernura”. Baita “Azken fusila” Edorta Jimenezen eleberriaren oinarritzat, edo luzapentzat har litekeen “Itotakoen arrastoa” ere.

Kostaldeko giroa, gerra garaiko pasadizoak eta gerrak parte hartu zutenengan, galtzaileengan, landutako zimurrak, itsasoen enbatenak baino gogorragoak agian. Arin dabil hor Jimenez. “Zerutik infernura” aipatutako ipuinean ere, maitasunaren izaretan lotsa barik oheratuz.

Denetan, ordea, “Laudanoa eta sutautsa” ipuina da, biribilena. Aurrekoek gorputzaldi ona uzten diote irakurleari, idazleak jada hartua duen ofizioak irakurlea liburura lotzeko lain badira ipuinak, eta ez da gutxi. Hortik aurrera pasarteetan lortzen da jenialtasuna. Bilbon girotutako ipuin honetan, ostera, kalitatea pasarteetan ez baizik ipuin osoan nabaritzen da: egunkari zaharrak miatzen dabilen narratzailea, egunkarien kontakizuna luzaten duena: kontatzen zaigun istorioaren funtsa, ederki bilbatutako gertakizuna eta irakurleari oso egiazkoak egiten zaizkion giroak. “Manhattan” aurreko ipuin-liburuan batzuetan lortua, batzuetan ihes egiten ziona. Ofizioa goi mailako notekin gainditzen ari den idazle baten maila erakusten du liburuak.

Azken kritikak

Bihotzean daramagun mundua
Maite Darceles

Peru Iparragirre

Lurra bere erro gorrira
Karlos Linazasoro

Alex Uriarte Atxikallende

Kamisoi zuri zetazkoa
Alaine Agirre

Estibalitz Ezkerra

Larrutik ordaindua
Joseba Lozano

Javier Rojo

Fakirraren ahotsa
Harkaitz Cano

Ibon Egaña

Neguko argiak
Irati Elorrieta

Javier Rojo

Fakirraren ahotsa
Harkaitz Cano

Mikel Asurmendi

Sekula kontatu behar ez nizkizun gauzak
Iban Zaldua

Usoa Alberdi Fernández

Gure oroitzapenak
Joseba Sarrionandia

Marta Goikoetxea

Hariak
Yoseba Peña

Iratxe Esparza

Lurra bere erro gorrira
Karlos Linazasoro

Javier Rojo

Hegodun poemak
Aintzane Galardi

Jon Kortazar

Fakirraren ahotsa
Harkaitz Cano

Joannes Jauregi

Amek ez dute
Katixa Agirre

Aiora Sampedro

Artxiboa

Urtarrila 2019

Abendua 2018

Azaroa 2018

Urria 2018

Iraila 2018

Abuztua 2018

Uztaila 2018

Ekaina 2018

Maiatza 2018

Apirila 2018

Martxoa 2018

Otsaila 2018

Hedabideak