kritiken hemeroteka

8.352 kritika

« | »

Ankerki / Xabier Mendiguren Elizegi / Elkar, 1993

Ankerra, basatia eta oldarkorra Juan Luis Zabala / Euskaldunon Egunkaria, 1993-12-12

Euskal idazle garaikideen artean antzezlan gehien idatzi duena dugu, dudarik gabe, Xabier Mendiguren beasaindarra. Liburu honek egileak bolada jakin batean —orain dela sei edo zazpi urte inguru— ankerkiaren antzerkia deitutakoaren bidetik egindako lati lan agertzen dizkigu. Besterik ez balute ere, euskal literaturan parekorik ez izateko meritua aitortu behar genieke “Ankerki” izeneko liburu honetan bildutako lau antzezlan anker, basati eta oldarkor hauei, urriak izan baitira gurean Antonin Artauden jarraitzaileak.

Liburuko lau antzezlanen artean, “Publikoari gorroto” da, nire ustez, liburuaren izenburuari eta Mendigurenek garai hartan egin nahi izan zuenari ondoen erantzuten diona, eta baita lanik trinko eta mamitsuena ere seguru asko. Lanaren oinarrizko ideia bikaina da eta, gainera, ideia horrek antzezlanean zehar duen bilakaera oso ondo zaindua eta eramana dago, ideia nagusiari estu-estu lotutako in crescendo bizi-bizian egiten baita hasieratik amaierarainoko bidea. Lan sinplea, adierazkorra eta aberatsa iruditu zait, biribila hitz batean. Lan honen bidez, bene-benetako astinaldi eder eta plastikoa ematen dio Xabier Mendigurenek antzerkigintzaren ikuspegi tradizionalari. Benetako ankerkia da “Publikoari gorroto”.

“Zabortegia” eta “Horren maite zaitut” obrak ere ideia nagusi baten inguruan antolatuak dira, baina obrak aurrera egin ahala ideia tiori errepikatu egiten zaiola sentitzen da, harritu gabe, asperduratik gertu antzean. Eta pentsatzekoa da, antzekoa gerta lekiokeela balizko antzezpenera joandako ikusleari.

“Hiru jolas gaizto”, berriz, horixe dira jolasak, jolas hutsak. Hobe zukeen Mendigurenek jolas hauek, orain artean kaxoi batean gorderik barik, bere garaian Tele5-ko arduradunei aurkeztu izan balizkie, gaztelerara itzulita noski, gaur egun kanal horretan ikus daitezkeen hainbat lehiaketa, erakusketa eta txapelketa txororen aitzindaritzat hartzeko modukoak baitira Xabierrek lan horetan proposatutakoak.

Azken kritikak

Francesco Pasqualeren bosgarren arima
Unai Elorriaga

Joxe Aldasoro

Lanbroa
Pello Lizarralde

Mikel Asurmendi

Sorginak, emaginak eta erizainak
Barbara Ehrenreich / Deirdre English

Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Ez naiz ondo akordatzen
Karlos Linazasoro

Mikel Asurmendi

Gerezi-denbora
Montserrat Roig

Amaia Alvarez Uria

Presbiziak lagundu omen digu
Edu Zelaieta

Mikel Asurmendi

Itsaso amniotikoa
Oihane Jaka

Aitor Francos

Itzulpena-Traducción
Angel Erro

Jon Jimenez

Itzulpena-Traducción
Angel Erro

Asier Urkiza

Maitasuna eta dirua, sexua eta heriotza
Mckenzie Wark

Nagore Fernandez

Fiesta: Eguzkia jaikitzen da
Ernest Hemingway

Aritz Galarraga

Biharraren hegietan
Maddi Sarasua Laskarai

Maddi Galdos Areta

Gaueko azken expressoa
Eneko Aizpurua

Aiora Sampedro

Aingeruak eta neskameak
June Fernandez

Ibon Egaña

Artxiboa

2024(e)ko uztaila

2024(e)ko ekaina

2024(e)ko maiatza

2024(e)ko apirila

2024(e)ko martxoa

2024(e)ko otsaila

2024(e)ko urtarrila

2023(e)ko abendua

2023(e)ko azaroa

2023(e)ko urria

2023(e)ko iraila

2023(e)ko abuztua

Hedabideak