kritiken hemeroteka

8.264 kritika

« | »

Euskaldunak / Orixe / Itxaropena, 1950

Nik badut maisuen maisua Patziku Perurena / Euskaldunon Egunkaria, 1991-01-19

Orrialde bazter honetantxe leitzen nuen lehengo batean. Maisuak falta ditugula euskal literaturan. Gaurko maisuak esan nahiko zuen, gure guraso gazteak. Nik uste, badela gaurko maisurik, edo nere irudiko, dizipulu txintxo gehitxo duen maisuparea nabarmen daukagula behintzat. Lehenagoko maisuak nahiago ditut halare.

Beren hizkuntzan, zaputzik eta ezinik gabe, gustoz eta graziz idatzi duten euskal idazle bakanak ditut eredutzat. Ez beren buruaz akonplejaturik idazten duten gaurko erdieuskaldun fustratuak. Hizketan hasi baino Iehen, idazten hasten denak, ez dit batere onik egiten. Ez, gaizki esan dut. Nazka emiten dit. Nahiago ditut, euskara amorantetzat hartu duten bi idazle maitemindu, ezen ez erdara ezin euskaratuz bizi diren aleunka trepalari apoeuskaldun dirugose orojakile bezain merkatujale.

Orixe dut maisu. Pena bat badiot halare. “Euskaldunak” hitz lauan ez idatzi izana. Beste hutsik ez diot aurkitzen haren literaturari. Euskarari rnuinetan joka, ikasten eta edertzen eman zuen bere bizi guzia. Konplejorik gabe erabili zuen zeinahi gai. Luma eskuan hartzen zuen aldiro, hitza laztantzeko hartzen zuen. Belarria zeukan zentzuen gidaritzat. Euskal nortasunaren adierazle eta jainkotasunik goienekotzat.

Ez zion inori kasurik egin. Bere senaren aginduari ez bazen. Nortasun bizi eta neretzako eredugarri baten jabe izan zen. Inorekin ezkontzeko finegia zen. Haren gogobihotzei harriaren indarra era izpiritu ederra darie. Ez, esate batera, Lixardi kanpoedder xamur baten polittaxuna. Klasikozale amorratua zen.

Horregatik egiten zait, beti eder, beti berri, haren libururik ttattarrena hartzen dudalarik ere. Haren idazlan guziak laster argitan ikusi zai, isiltzen naiz. Baina, “inoiz ez dut entzun isiltasun osorik, isiltasunak ere baditu bere zuzmurrak”.

Azken kritikak

Maitasun kapitala
Karmele Jaio

Jon Jimenez

Bortxaketa
Joyce Carol Oates

Ibon Egaña

Ibaiertzeko ipuina
Oihane Amantegi Uriarte

Mikel Asurmendi

Ulu egiteko bolondres bila
Harkaitz Cano

Maddi Galdos Areta

Zeru-lurren liburua
Jon Gerediaga

Asier Urkiza

Itzulerak
Miren Agur Meabe

Nagore Fernandez

Independentzien eguzkiak
Ahmadou Kourouma

Irati Majuelo

Kangaroo
Martin Etxeberria

Mikel Asurmendi

Ura ez baita beti gardena
Xabi Lasa

Sara Cabrera

Zirriborroak eta gero
Askoren artean

Jose Luis Padron

Heriotzari aurrez aurre begira
Oskar Gaztelu Bilbao

Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Emakume izoztua
Annie Ernaux

Asier Urkiza

Gizadiaren oren gorenak
Stefan Zweig

Nagore Fernandez

Antilletan galdurik
Kepa Larrea

Jon Jimenez

Artxiboa

2024(e)ko otsaila

2024(e)ko urtarrila

2023(e)ko abendua

2023(e)ko azaroa

2023(e)ko urria

2023(e)ko iraila

2023(e)ko abuztua

2023(e)ko uztaila

2023(e)ko ekaina

2023(e)ko maiatza

2023(e)ko apirila

2023(e)ko martxoa

Hedabideak