kritiken hemeroteka

7.333 kritika

Azken kritikak

« | »

Brooklyngo erokeriak / Paul Auster (Oskar Arana) / Alberdania, 2006

Unearen goratzarre intuizioaren narratiban Josu Lartategi / Deia, 2006-06-06

Duela gutxiko Asturias Printze sariarekin odola pittin bat azuldu zaion Paul Auster kontalari fina dugu. Kontatu eta kontatu egiten du etengabe, eta luzatu eta katramilatu aurrez luzaturik eta katramilaturik datozen istorioak, kulebroi amaigabeen ukitu batez egin ere, gazi-gozoki egin ere. Esan ohi da egunerokotasunaren idazlea dela, ustekabearen eta ezkortasun gozoaren idazlea dela ere bai. Eta dena da egia. Brooklyngo erokeriak honetan, Brooklyn foollies jatorrizkoan (onomatopeikoa batetik, eta balioanizduna bestetik, txoroei zein pitokeriei egiten baitie aipu), arestiko guztien firu beretik ez bada bai antzekotik dabil. Nik, arestiko guztiari kultua hitza gaineratuko nioke; esan dezadan, hortaz, Austerren lanei kulebroi kultuak deritzedala. Zilegi bekit kritikagintzarako aportazio lexikal xume eta fool hori.

Ez zaizkit estraineko orrialdeak gustatu, egia esan, akaso aseguru saltzaile jubilatuaren bizitza penagarriari nahikoa interesgarria ez neritzolako, baina laster atzeman naute sugetzarraren eraztunek, bere presio eta indar kuxkuxeatzaile guztiarekin. Nathan-ekin aspertzen hasia nintzenean (eroapen gutxiko irakurlea naiz, aitor dut, lehenbiziko kapituluaz baino ez naiz ari eta) horratx Tom ilobaren eta Harry iragan ilunekoaren agerpena korapilo guztiak sendoago eta hobeto endredatzeko. Orduan bai, orduan, esan bezala, zapatu eta domeka arrastietako filmekin jazotzen zaidan amai-gose zital eta ulergaitz hori bera jalgi zait.

Krudeltxoa izaten ari naiz Paul Austerren istorio bilduma nobelatu honekin (horixe baita, istorio bilduma handi bat, Nathan kontalariak dioskun lez, nola-hala gaika sailkaturiko bizi-pusketen bilduma, goiko hirukotearen inguruan joan-etorrian dabilena); izan ere, ez da bidezkoa erabat harrapatu zaituen eleberriaz gaizki esaka aritzea. Uler bedi, baina, ez nabilela gaizki esaka, gehiago nabilela kritikariekiko ironiaz, Paul Austerren liburu hau narratiba bizkor eta zoliko adibide perfektua dugulako, egunerokoa, pertsonaia sarean oinarritua, ezkortasun goxo bitxia duena, doilorkeria dosi tamainakoak, giza mixerien kontalaritza. Kulebroi kultua da, gu guztiok noria hordi eta deskontrolatuan gabiltzala gogorarazten diguna, ez baitago noria gobernatzen duenik, ez baitago egun jainkorik, ezpada gu eta gure hauskortasuna, gure erokeriak. Ematen du Austerrek dioskula gure istorioak zera baino ez direla, ezbeharrak, edo asmoak, edo hankasartzeak, hots, izenburu desberdineko kapituluak, Giza erokeriaren liburua osatzen dutenak.

Azken kritikak

Atzerrian
Nerea Balda

Ibon Egaña

Urtaroak eta zeinuak
Jon Gerediaga

Javier Rojo

Idazleen gorputzak
Eider Rodriguez

Amaia Alvarez Uria

Ez dadila eguzkia sartu
Martin Etxeberria / Xabier Etxeberria

Amaia Serrano Mariezkurrena

Hariak
Yoseba Peña

Igor Elordui Etxebarria

Hezurren erretura
Miren Agur Meabe

Javier Rojo

Hezurren erretura
Miren Agur Meabe

Txema Arinas

Lerro etena (2004-2018)
Angel Erro

Javier Rojo

Kontrako eztarritik
Uxue Alberdi

Sustrai Colina

Jamaikako neska
Joxemari Iturralde

Javier Rojo

Mari-mutil handi baten bluesa
Leslie Feinberg

Onintza Irureta Azkune

Idazleen gorputzak
Eider Rodriguez

Javier Rojo

Oroimenaren xaflakortasunaz
Paloma Rodriguez Miñambres

Javier Rojo

Urtaroak eta zeinuak
Jon Gerediaga

Igor Estankona

Artxiboa

Iraila 2019

Abuztua 2019

Uztaila 2019

Ekaina 2019

Maiatza 2019

Apirila 2019

Martxoa 2019

Otsaila 2019

Urtarrila 2019

Abendua 2018

Azaroa 2018

Urria 2018

Hedabideak