« Don Kijote Mantxako | Berdin dio »
Capa / Edorta Jimenez / Elkar, 2005
Argazkia Felipe Juaristi / El Diario Vasco, 2005-06-24
Bada argazki bat, orduko mundua aldatu ez bazuen ere, Errepublikaren aldeko borondate eta jarrera asko bereganatu zituena. Miliziano bat da, fusila eskuinetik erori berri, bera ere lurrera bidean. Une hori, argazkilariarentzat, une erabakigarria eta mirakulutsua da; dena ala ezer ez. Argazkia Cerro Murianon atera zuen Robert Capa izena zuen argazkilari batek. Susan Sontagen, dena dela, gezurtatu egin du argazki horren naturaltasuna. Muntaia izan zela frogatu du, edo horretan saiatu da, Regarding the Pain of Others liburuan. Ez zen lehendabiziko aldia hori egiten zenik; ezta azkena ere. Argazkiaren zabalkundeak, alegia propagandak, laguntza ekarri zion Errepublikari. Badira beste argazki batzuk, Edorta Jimenezen liburuan ageri direnak. Bi aipatuko ditut. Bata, Bilboko Arenalean ateratakoa; ama-alabak zerura begira daude, baina ikusten da, beren oinen egoeragatik, korrika doazela, edo korrika egiteko asmoa dutela. Bigarrena, Brigada Internazionaletako kide bat, ukabila bekokian (horrek adierazten du POUMekoak zirela) negar egiteko zorian. Robert Capa, gerra eta argazkia, hirurak bat dira. Berak asmatu zuen gerrako argazkilaritza, eta pairatu ere bai, 1954ean hil baitzen, Indotxinan, mina bat zapalduta. Kontu horiek guztiak oso ongi adierazita daude liburuan. Dena dela, Gerda Tarok aipamen gehiago merezi zuelakoan nago. Berak jarri zion Endre Ernö Friedmanni, Fran Capa izena, eta nolabaiteko historia ere asmatu; Frank Capa berrituak argazki bakoitzaren truke, besteek halako bi edo hiru kobra zezan. Fran Capak hil baino lehen aitortu zuenez, Gerda Taro emazte egin zuen, eta Gerda Taro, Espainiako gerran hil zen, errepublikanoen tanke batek azpian hartu ondoren. Garaiko aldizkariek garrantzi handia eman zioten albiste horri, emakumea oso ezaguna zelako argazki munduan.
Garondoan
Gorka Bereziartua
Asier Urkiza
Mundu guztiak
Ruben Sanchez Bakaikoa
Nagore Fernandez
Kantu leuna
Leila Slimani
Maialen Sobrino Lopez
Odola kantari
Unai Elorriaga
Mikel Asurmendi
Bihotzean napalma
Pol Guasch
Irati Majuelo
Izatearen arintasun jasanezina
Milan Kundera
Aritz Galarraga
Zerua hemen
Oihana Arana
Ibon Egaña
Espekulazioak
Arrate Egaña
Mikel Asurmendi
Itzala
Maixa Zugasti
Ainhoa Aldazabal Gallastegui
Datorren udan ez gara hemen biziko
Ane Zubeldia Magriñá
Asier Urkiza
Fikziraultzaileak
Kamikaz Kolektiboa
Nagore Fernandez
Haurdunaldi oharrak
Yoko Ogawa
Maialen Sobrino Lopez
Ni, laiko
Markos Zapiain
Mikel Asurmendi
Zainetatik zilarra
Nahia Intxausti
Maddi Galdos Areta