kritiken hemeroteka

8.804 kritika

« | »

Mendekuaren graziaz / Karlos Linazasoro / Erein, 2004

Mendekoaren mendeku Felipe Juaristi / El Diario Vasco, 2004-10-01

Mendekuaren historia da gizateriaren historia. Horra hor egia berdaderoa eta zalantzan jartzeko gaitza. Cainek Abel hil zuen, mendeku hartu nahi zuelako. Eta Abel, bizi izan balitz, zaila dena bestalde, gidoian ez baitzegoen halakorik idatzita, Abelek, esan bezala, bizi izan balitz, Cain hilko zuen, mendekuz. Gero asmatuko zuten mendekuaren arrazoia. Aitzakia berandu etortzen da beti, gertatutakoa gertatu ondoren. Eta mendekuak, Sizialiako mafiosoen artean izan ezik, fama txarra du, ez dakizue ondo zenbaterainokoa eta norainokoa

Ipuin hauetan, izenburuaz hala jarrita dagoen arren, gaia ez da mendekua, frakasoa baizik, porrota, bizitzarena eta bizitzaren azpian dagoenarena. Horrek gero, ondorio gisa, kontuak eskatzeko desira ekartzen du, jakina baita huts egitea oso gizakoia dela, baiki, baina huts egitearen errua inori leporatzea hori ere bai. Nola inork ez dion bere buruari leporatzen bere huts egitearen errua, beti bilatu behar beste bat, hari botatzeko zama guztia, zabor guztia, mendekuaren aire ilun eta usteldu guztia, kirats guztia.

Mendekuak definitzen gaitu, guk ere mendekua definitzen, zehazten eta mugatzen dugun bezainbat. Mendekua muga bat baita, bestela ez litzateke mendeku izango, barrabaskeria baizik, tupustean eta ez hanka ez buru hasitako sarraskia. Mendekua ekintza intelijentea da, pentsatua, hotzean hartu beharrekoa, gin-tonica bezala, eztarriaren hondamendirako, sabelaren mendekurako. Karlos Linazasorok ez digu erakusten mendekuaren legea zein den, baina ipuin hauetan (gozatzea hitza ez dakit egokiena ote), ibil daiteke irakurlea lurralde muganteetatik barrena, maitasunaren eta gorrotoaren artean zabaltzen diren lurraldeetatik barrena alegia, barne indarkeriak isilik astintzen duen horretatik barrena, baina ez lasai. Badaezpada ere.

Azken kritikak

Ene Jesus
Ramon Saizarbitoria

Asier Urkiza

Ehulearen hilobia
Seumas O'Kelly

Nagore Fernandez

Izan gizona
Aritz Galarraga

Nagore Fernandez

Gurea falangista zen
Alberto Barandiaran

Mikel Asurmendi

Termita
Garazi Albizua

Maialen Sobrino Lopez

Ehulearen hilobia
Seumas O'Kelly

Ibon Egaña

Hezitopia
Nora Salbotx

Mikel Asurmendi

Emakume oinutsa
Scholastique Mukasonga

Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Deiadarraren antologia bat
Rakel Pardo Perez

Asier Urkiza

Herrenaren promesak
Maite Aizpurua / Infinitudrama

Nagore Fernandez

Lazarraga, Ernazimentua euskaraz
Pruden Gartzia

Mikel Asurmendi

Zure arnasa zaintzeko
Nerea Balda

Maialen Sobrino Lopez

Hondoaz galde
Jon Sarasua / Mikel Artola

Mikel Asurmendi

Zirtak su. Hasieran bazen hitza
Maite Lopez Las Heras

Joxe Aldasoro

Artxiboa

2026(e)ko urria

2026(e)ko iraila

2026(e)ko abuztua

2026(e)ko uztaila

2026(e)ko ekaina

2026(e)ko maiatza

2026(e)ko apirila

2026(e)ko martxoa

2026(e)ko otsaila

2026(e)ko urtarrila

2026(e)ko

2025(e)ko abendua

Hedabideak