kritiken hemeroteka

7.335 kritika

Azken kritikak

« | »

Airezko emakumeak / Felipe Juaristi / Erein, 2003

Geure barnea gozatzeko nahiz purgatzeko Mikel Asurmendi / Irunero, 2004-02

Auschwitz-ekoaren ostean poesia ezinezkoa bihurtu zela aldarrikatu zuen Theodor W. Adorno pentsalariak. Alta bada, poesia idazten jarraitzen da. Oraindik ere, poema batek Mendebaldeko kultura salba lezakeela esan ohi da.

Felipe Juaristi poetak Felipe Juaristi eleberrigileari lan mardul eta luzea agindu dio. Erdi Aroaz geroztiko historian zehar Europan bizitako sarraskiak fikzioan paratu dizkigu nobelagileak. Gertakari garrantzitsuenetan erreparatu, alimaleko dokumentazio lana bildu —edota buruan ote dauka Juaristik historia bera, alajainkoa?— eta pasarte esanguratsuak deskribatu dizkigu: gure Penintsulan jazarriak izan ziren sefardiak eta moriskoak haietatik hasita, Frantziako Iraultzan gaindi, Bigarren Mundu Gerran, naziek burutu zuten genozidioa aipatzeraino.

Musika du bidaide idazleak, baita poesia ere bai. Narrazioa poetikoa burutu baitu Juaristik. Musika eta poesia geure izaera ankerretik libratzeko lagungarriak izan daitezen esperantzan. Esperantza da gizakion euskarrietako bat, baldin bizitzan sinetsi edo konfiantzan izanen badugu. Arrazoia da ordea gure bizitzaren oinarria eta euskarria.

Historiako gertakari errealetan oinarritua izanagatik, kontatutakoa fikzioa izanagatik, Airezko emakumeak nobelak fikziozkotik adina du errealetik. Kontatzeko narratzaile bat behar zuen idazleak eta Spinoza ipini du kontalari. Baruch, Beneditus edo Bento dira Spinozaren izena propioak. Spinoza du bidaide, gogaide eta arrazoibide Juaristik.

Nahiz jakin ere kulturak humanismorik gabe ez gaituela salbatuko —egilearen hitzak parafraseatuz—, honatx gure identitateaz arrazoitzeko liburua. Poesiaren eta biolinen airez girotua. Geure identitateaz arrazoitzeko liburua. Geurea diot, Euskal Herriaren gaindi luzatutako burusia moduko batek estalia baitago nobela.

Ez da nolanahikoa Felipe Juaristik ondutako lana. Idazle batek aldian-aldian burutu ohi duen ahalegin bakana. Balio bekigu geure barnea gozatzeko nahiz purgatzeko. Ez zara makal portatu Felipe. Bejondeizula!

Azken kritikak

Jamaikako neska
Joxemari Iturralde

Aiora Sampedro

Bihotza nora, zu hara
Susanna Tamaro

Joannes Jauregi

Atzerrian
Nerea Balda

Ibon Egaña

Urtaroak eta zeinuak
Jon Gerediaga

Javier Rojo

Idazleen gorputzak
Eider Rodriguez

Amaia Alvarez Uria

Ez dadila eguzkia sartu
Martin Etxeberria / Xabier Etxeberria

Amaia Serrano Mariezkurrena

Hariak
Yoseba Peña

Igor Elordui Etxebarria

Hezurren erretura
Miren Agur Meabe

Javier Rojo

Hezurren erretura
Miren Agur Meabe

Txema Arinas

Lerro etena (2004-2018)
Angel Erro

Javier Rojo

Kontrako eztarritik
Uxue Alberdi

Sustrai Colina

Jamaikako neska
Joxemari Iturralde

Javier Rojo

Mari-mutil handi baten bluesa
Leslie Feinberg

Onintza Irureta Azkune

Idazleen gorputzak
Eider Rodriguez

Javier Rojo

Artxiboa

Iraila 2019

Abuztua 2019

Uztaila 2019

Ekaina 2019

Maiatza 2019

Apirila 2019

Martxoa 2019

Otsaila 2019

Urtarrila 2019

Abendua 2018

Azaroa 2018

Urria 2018

Hedabideak