kritiken hemeroteka

8.545 kritika

« | »

Malenkonia arabiar bat / Abdela Taia (Patxi Zubizarreta) / Alberdania, 2009

Urrutiratze Felipe Juaristi / El Diario Vasco, 2009-07-03

Malenkonia da gauzen urrutiratzeak sortzen duen sentimendua. Asko idatzi da eta asko idatziko da oraindik malenkoniari buruz. Bizitzako edozein sentimendu bezala, poetak izan dira goien gradua eman diotenak. Ez dago poetarik malenkoniarik gabe (xumeenik xumeena bada ere), eta ez dago malenkoniarik bere poetarik gabe (kaskarretan kaskarrena bada ere). Euskaldunok malerusak eta malenkoniatsuak gara, banaka eta taldeka, jakina, eta pozgarri zaigu guk harro eta zomorro daramaguna besteek ere zomorro eta harro erakustea. Ez dago besteekin elkar gaitzakeen lotura hoberik malenkoniaren soka fin hausgarria baino: malenkoniakide izatea baino.

Abdela Taiaren malenkoniak badu zerikusia sexuaren itzaltzearekin. Horretarako, ordea, lehenago piztu beharra dago, eta pizteko lana egin beharra. Egia da, hala diote moralistek, desirak egiten duela lan gehien pizte lanetan, berak asmatzen baititu piztu beharreko objektuak eta gauzak, berak asmatzen baititu pizgailuak oro ere. Sexu nahia, ordea, itzaltzen da, beste barneko suak iraungitzen diren bezala, ezerk ez baitio eusten bere izaerari, hartara saiatuz gero ere. Eta itzaltze horrek hutsunea du sortzen, eta hutsunea urrutiratze modua da, eta urrutiratzeak malenkonia dakar. Ez da kontatzeko modu bakarra, ironiak ere urruntasuna adierazten du, baina ez da berdin. Abdela Taiak bere (gizonezkoekiko) sexu esperientziaren fruituak erakusten ditu, zertara iritsi den jakiteko baliagarri zaiolako. Hiru aldi dira, hiru toki: hiru esnaldi eta hiru itzalaldi. Hiru aldiz bizi; hiru aldiz hil.

Azken kritikak

Josefa, neskame
Alaitz Melgar Agirre

Jon Jimenez

Oihaneko ipuinak
Horacio Quiroga

Jon Jimenez

Reset
Aitziber Etxeberria

Mikel Asurmendi

Baden verboten
Iker Aranberri

Jose Luis Padron

Gizaberetxoak gara
Mikel Urdangarin Irastorza

Jon Jimenez

Iragan atergabea
Julen Belamuno

Hasier Rekondo

Haragizko erreformak
Mari Luz Esteban

Mikel Asurmendi

Eusqueraren Berri onac
Agustin Kardaberaz

Gorka Bereziartua Mitxelena

Juana
Jon Artano Izeta

Mikel Asurmendi

Kontra
Ane Zubeldia Magriñá

Jon Jimenez

Simulakro bat
Leire Ugadi

Maddi Galdos Areta

Carmilla
Joseph Sheridan Le Fanu

Ibon Egaña

Kontra
Ane Zubeldia Magriñá

Paloma Rodriguez-Miñambres

Patrizioak eta plebeioak
Kepa Altonaga

Mikel Asurmendi

Artxiboa

2025(e)ko abuztua

2025(e)ko uztaila

2025(e)ko ekaina

2025(e)ko maiatza

2025(e)ko apirila

2025(e)ko martxoa

2025(e)ko otsaila

2025(e)ko urtarrila

2024(e)ko abendua

2024(e)ko azaroa

2024(e)ko urria

2024(e)ko iraila

Hedabideak