kritiken hemeroteka

8.087 kritika

Azken kritikak

« | »

Ametsondoa / Peru Magdalena / Elkar, 2017

Paradoxa existentzialak Javier Rojo / El Diario Vasco, 2017-11-25

“Ametsondoa” izenburuarekin argitaratu den liburu honetan Peru Magdalenak testu laburren bilduma plazaratzen du. Bertan agertzen diren testu horietako batzuk arazorik gabe aforismoen sailean kokatu litezke. Beste testu batzuen ezaugarriei erreparatzen badiegu, narrazio laburren itxura dutela konturatuko gara. Hauetan flash moduko gertakari bat azaltzen zaigu, momentu batean distira bereziarekin argi egiten duena. Edonola ere, testu guztiek parabolak gogora ekartzen dituzte. Gertakaria kontatu, egoera azaldu zein aforismo moduko egia sakona plazaratu, testuak beste errealitate baten metafora moduan agertzen zaizkio irakurleari. Eta irakurlea halako itxura duten atalen aurrean esanahiaren bila murgiltzen da, dena ezkutuko esanahiz beterik agertzen baitzaio, edozein elementuren atzean ezinbestekoa den ideia sakona egongo balitz bezala. Eta parabola moduan azaltzen zaigun horretan mundu ikuskera bat planteatzen da.

Mundu ikuskera horretan bi elementu nabarmentzen direla esango nuke. Lehenengoa dagoeneko iradokita dago. Mundua bera paradoxa bezala aurkezten zaio irakurleari. Munduan azaleko errealitatea dago, baina azaleko errealitate honen azpian beste errealitate bat ezkutatzen da, “benetakoa”, eta askotan bien artean kontraesan nabarmenak daude. Mundua ulertzeko ezinbestekoa da azalaren azpian begiratzen jakitea, oinarrizkora heltzeko. Bigarren ideia nagusiak telesail batean (“Life”) behin eta berriro agertzen zen leloa gogorarazten du: bizitzan dena erlazionatuta dago. Munduan elementu guztiak osotasun baten zatiak direnez gero, edozein zatitatik abiatuta osotasunera hel gaitezke.

Egia da planteamendu hau oso “zen” dela, eta liburuan apaingarri moduan agertzen diren irudi batzuek (zirkuluaren irudia, adibidez) horretara jotzen dutela. Baina planteamendu hau ironiari esker nolabait osaturik agertzen zaigu, idazleak, azken finean, ezin baitu ezkutatu mendebaldekoa dela.

Azken kritikak

Gari eta goroldiozko
Anari Alberdi Santesteban

Ibai Atutxa Ordeñana

Winesburg, Ohio
Sherwood Anderson

Nagore Fernandez

Suite frantsesa (bertsio argitaragabea)
Irene Nemirovski

Asier Urkiza

Haragizko mamuak
Karmele Mitxelena

Jon Martin-Etxebeste

Sorgin-argien ehizan
Joan Mari Irigoien

Mikel Asurmendi

Balio erantzia
Ekaitz Goikoetxea

Mikel Asurmendi

Berriz zentauro
Katixa Agirre

Amaia Alvarez Uria

Poesia kaiera
Federico Garcia Lorca

Nagore Fernandez

Humanitatearen une gorenak
Aritz Galarraga

Asier Urkiza

Soniexka
Ludmila Ulitskaia

Ibon Egaña

Solteroen dantzalekuak
Joxean Agirre

Mikel Asurmendi

Petare
Leire Ibarguren

Jose Luis Padron

Poema liburu bat —irakurtzeko jarraibideak—
Angel Erro

Hasier Rekondo

Norberak maite duena
Miren Billalabeitia

Paloma Rodriguez-Miñambres

Artxiboa

2023(e)ko urtarrila

2022(e)ko abendua

2022(e)ko azaroa

2022(e)ko urria

2022(e)ko iraila

2022(e)ko uztaila

2022(e)ko ekaina

2022(e)ko maiatza

2022(e)ko apirila

2022(e)ko martxoa

2022(e)ko otsaila

2022(e)ko urtarrila

Hedabideak