kritiken hemeroteka

7.572 kritika

Azken kritikak

« | »

Poemak pluralean / Fernando Pessoa (Iñigo Roque) / Denonartean, 2012

Poemak Pluralean Jose Luis Padron / Bilbao, 2012-10

“Izateak nekatu egiten nau, sentitzeak min ematen du eta pentsatzeak hondatu” hitzen atzean dago Fernando Pessoaren sentimendu poetikoa. Eta Denoartean argitaletxeak publikatu duen Poemak Pluralean liburuan Pessoa bera eta bere heteronimo guztiak daude, Alberto Caeiro, Ricardo Reis eta Alvaro de Campos hain zuzen. Denak euskaraz, Iñigo Roque Eguzkitzak egindako hainbat poemaren aukeraketa eta itzulpen-lan ederrari esker.

Lisboa hiri xarmagarrian jaio zen Fernando Pessoa 1888an, eta hiri hartan bertan hil zen 1935ean. Haren heteronimoetako batek, Alvaro de Camposek alegia, idatzita utzi zuen: “Denok ditugu bizitza bi: benetakoa, haurtzaroan amestutakoa eta helduaroan ere amesten jarraitzen duguna, lainozko substratu bat da; faltsua, besteekin elkarbizitzan bizi duguna da, praktikoa, baliagarri zaiguna, kaxoi batean sartzen digutena azkenean”.

Bizitza praktiko, baliagarri, faltsu horretatik utzi zigun arrastoa oso txikia da. Baina benetakotik, amestutako bizitza horretatik utzi ziguna, aldiz, kutxa batean gordetzen zituen bere idatzi ugarietan geratu zen irudikatuta.

Benito Lertxundik edota Jesus Mari Lopetegik, beren azken diskoetan, Pessoaren poema batzuk musikatzen dituzte. Joseba Sarrionandiak, bere garaian, Marinela (kuadro bakarreko drama estatikoa) itzuli zuen, Susak argitaratuta, eta bere poema kuttunen bildumetan sartu zituen ere Pessoaren batzuk. Baita Luigi Anselmik ere. Hemen eta han egon dira Pessoaren poema sortak argitaratuta, baina ez genuen Iñigo Roquek, Denonartean argitaletxearekin, eskura jarri digun liburuan bilduta.

Poemak Pluralean liburuak, beraz, Fernando Pessoaren, munduko poetarik handienetako baten bilduma bat ekartzen digu euskaraz. Poetaren poemak eta poetaren beste poetak: Alberto Caeiroren poema paganoak eta amodiozkoak, Ricardo Reisen poema klasikoak (txalotzekoa Iñigo Roquek latindar kutsuko poema horiekin egin duen ahalegina, jatorrizkoen metrika eta errima bera zainduz), Alvaro de Camposen “Tabako-denda” zoragarria, eta Fernando Pessoaren beraren hitzak, azken atalean. Eta aipatzekoa da ere hitzaurrea, labur, argi eta zehatz adierazia. Eskertzen da.

Merezi-merezi duen liburua. Eta pluralean diot.

Azken kritikak

Bazterreko ahotsak
Miren Tirapu Goikoetxea

Amaia Alvarez Uria

Poesia guztia
Safo

Javier Rojo

Moskito
Igor Estankona

Aitor Francos

Nobela errealista bat
Joxean Agirre

Marta Goikoetxea

Bitakora kaiera
Ibon Sarasola

Mikel Urkixo Aierdi

Gilles de Rais
Anjel Lertxundi

Marta Goikoetxea

Miserikordia etxea
Joan Margarit

Jose Luis Padron

Argiantza
Pello Lizarralde

Aiora Sampedro

Hotz industriala
Julen Belamuno

Joannes Jauregi

Hotz industriala
Julen Belamuno

Ibon Egaña

Hotz industriala
Julen Belamuno

Javier Rojo

Noiz arte arrazoi
Juan Kruz Igerabide

Igor Estankona

Ibaiertzeko ipuina
Oihane Amantegi Uriarte

Irati Majuelo

Isiltasuna
Eneritz Artetxe Aranaz

Javier Rojo

Artxiboa

Uztaila 2020

Ekaina 2020

Maiatza 2020

Apirila 2020

Martxoa 2020

Otsaila 2020

Urtarrila 2020

Abendua 2019

Azaroa 2019

Urria 2019

Iraila 2019

Abuztua 2019

Hedabideak