kritiken hemeroteka

8.335 kritika

« | »

Goizalbaren argitan / Pello Otxoteko / Erein, 2007

Bestearen argitan Jose Luis Padron / Bilbao, 2008-05

Atseginez hartu dut Pello Otxotekoren laugarren poema-liburua: Goizalbaren argitan (Erein, 2007). Izenburu horren barnetik igarotzen da poeta irundarraren amodio-ekintza, eta mintzaira berri baten begikotasun amultsua onartzen du bere hitzak. Hots bat bereizi ahal izan dut: amestutakoaren irtenbidearena. Gogoa maitasunak urratua, aldatu egiten da bat, hil-berritu esango nuke, eta distira egiten du gugan besteak, piztu egiten da betiko eskuzabaltasunaren argia.

Gauza zaila da oso maitemintzen asmatzea, bertsoetan asmatzea bezala, maitalea edota maitatua izatea bezala. Begiak baino, ikusi nahia behar da, maitatua benetan gure begi itsuen aurrean ikusteko gaitasun garbia. Ez da amaren berezko sena, ezta adiskidearen leialtasuna ere, baizik eta bihotza galtzea da, maiteari zure bihotza transplantatzea, zure bizitzaz libratu eta zu bere bizitzaz bizitzen hastea.

Zer diodan? Ez dutela arrazoi amorosoek bere buruaz beste egitera bultzatuko, ezta amodioak edozein astakeria egiteko gertu jarriko ere, eta maitasunak noraino lerdotu duen neurtzea ere ez, ez da hori, baizik eta maitemindua bere buruaz guztiz ematen dela da, erabat eta errotik galdutako sustrairik gabe lotzen zaiola bere maiteari.

Bat nator Ortega y Gassetekin, sena baino, sorkuntza dela maitasuna. Etengabe sortu beharra, ase gabeko egite eternala. Maitasunean dena da jarduera, gure izatetik bestearen izatera doan ibilaldi intimoa. Pello Otxotekok ondo ikusi du, ondo sentitu du, ondo erbesteratu du bere burua, neguko iturri izoztuetatik udaberriko dabilen iturrira migratu da maitatzeko, eta maitatua maitatzen jarraitzeko irautez.

Pello Otxotekok ondo ikusi du, ondo sentitu du: “Maitaleek ez dute hitzik/ ez dute hitzik mahaiaren/ alde batetik bestera zeharkatzeko./ Haien begiradek ez dute/ distiren beharrik, ez;/ ez dute esanahiaren azalpenik behar,/ ez sakrifizioaren hoztasunik ere,/ ez dute deusen eskakizunik behar./ Maitaleek ez dute hitzik/ ez dute hitzik arnasaren/ joan-etorria musikatzeko./ Haien musuek ez dute/ ezpain bustien beharrik, ez;/ ez dute helburuak plazaratzerik nahi,/ ez dute arrakastaren aldarrikapenik nahi/ ez porrotaren lotsan eri ere,/ ez dute ezertaz damutzerik./ Maitaleen artean hitz guztiak/ azalean erretzen dira!”.

Azken kritikak

Horma
Marlen Haushofer

Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Ura ez baita beti gardena
Xabi Lasa

Joxe Aldasoro

Zoo
Goiatz Labandibar

Paloma Rodriguez-Miñambres

Xomorroak
Julia Guillamon

Nagore Fernandez

Monogamoak
Iñigo Astiz

Asier Urkiza

Metamorfosia
Franz Kafka

Aritz Galarraga

Mesfida zaitez
Bea Salaberri

Jon Jimenez

Nazionalismoaren alde eta aurka
Joxe Manuel Odriozola

Mikel Asurmendi

Itzalen tektonika
Itxaro Borda

Paloma Rodriguez-Miñambres

Manttalingo alaba
Mikel Etxaburu

Jose Luis Padron

Nazioa eta hizkuntza Humboldten pentsamenduan
Iñaki Zabaleta Gorrotxategi

Jon Jimenez

Etxe bat norberarena
Yolanda Arrieta

Irati Majuelo

Hormako atea eta beste ipuin batzuk
H.G. Wells

Hasier Rekondo

Zeru-lurren liburua
Jon Gerediaga

Jon Martin-Etxebeste

Artxiboa

2024(e)ko ekaina

2024(e)ko maiatza

2024(e)ko apirila

2024(e)ko martxoa

2024(e)ko otsaila

2024(e)ko urtarrila

2023(e)ko abendua

2023(e)ko azaroa

2023(e)ko urria

2023(e)ko iraila

2023(e)ko abuztua

2023(e)ko uztaila

Hedabideak