kritiken hemeroteka

7.591 kritika

Azken kritikak

« | »

Oroimenaren lorratzak / Karlos Santisteban / Alberdania, 2012

Heldutasunetik Javier Rojo / El Correo, 2012-04-14

Ia konturatu gabe, zalapartarik sortu gabe eta beti bigarren plano batean gertatuta, Karlos Santistebanek ibilaldi sendoa osatu du euskal literaturan, batez ere poesiaren arloan, haur eta gazte literatura alde batera utziz gero. Bere lehenengo poema liburua argitaratu zenetik ia hogeita hamar urte pasatu dira, eta honek behintzat arnasa luzeko idazlea dela frogatzen du. Poesiaren arlokoa da argitaratu berri den liburu hau ere, Oroimenaren lorratzak izenburua duena, 2010ean Blas de Otero poesia saria merezi izan zuena. Liburuari denboraren pasatzea (pausatzea) nabari zaio, bai gaiaren aldetik bai erakusten duen trinkotasunaren aldetik, liburua heldutasunaren erakusgarri moduan aurkezten zaigu-eta. Gaiaren aldetik, idazleak denbora pasatzeak atzean uzten duen markaz hitz egiten digu, oroimenaren gaiari loturik, pertsonak besterik ezezan esperientzia askoren jabe egiten baitira urteak aurrera joan ahala, eta idazlea esperientzia horiek bere ikuspuntu berezitik azaltzen saiatzen da. Denborak bere marka uzten du, eta hori poemetan islatzen den eszeptizismo leunean nabaritu dezakegu. Izan ere, idazleak jakin badaki (ikusi duenak ikasi duelako) jarrera arranditsuek dagoeneko ez dutela balio, eta, horien ordez, itxuraz txikiak diren gauza arruntetan bilatu behar duela atseden moduko bat. Erromantizismo nerabetik urrunduta dagoen amodio heldu eta orekatua, naturalezaren aurreko sosegu eta bake sentimendua, denbora pasatu ahala denbora bere era esanguratsuaz betetzeko beharra, halako gauzak agertzen zaizkigu poema hauetan, gizakiaren neurriko transzendentziaz zipriztindurik. Eta horrelako osagaietan betetasunaren bila dabilen bitartean, orekan eta bakean atseden esparru baten jabe bilatu nahi delarik, bizitzaz ari zaigu, eta bere poemek heldutasunaren indarra erakusten dute, idazlea gai izan baita irakurleari sentimendu horiek islatzen, sinbolismoz beteriko irudien bidez; eta liburu hau esku artean hartzen duen irakurleari zaila egingo zaio bertan azaltzen denarekin bat ez etortzea.

Denborak bere marka utzi du oroimenean, baina horrek ez du esan nahi aurrera begira jartzen ez denik. Naturalezak zerumugak erakusten ditu baina zerumuga horiek, etorkizunean agertzen diren ilunsentiak, malenkoniarekin agertzen zaizkigu, bizitza baten fuga-puntua erakutsiko baligute bezala.

Azken kritikak

Izuaren osteko gogoeta
Susan Buck-Morss

Ibai Atutxa Ordeñana

Haize-lekuak
Amaia Telleria

Javier Rojo

Bideko hitza. Euskal poema modernoen antologia (1951-2019)
Askoren artean

Igor Estankona

Ibaiertzeko ipuina
Oihane Amantegi Uriarte

Hasier Rekondo

Ibaiertzeko ipuina
Oihane Amantegi Uriarte

Javier Rojo

Hizlandia
Iñigo Aranbarri

Aritz Galarraga

Mami Lebrun
Kepa Errasti

Javier Rojo

Poesia guztia
Safo

Igor Estankona

Gilles de Rais
Anjel Lertxundi

Javier Rojo

Bazterreko ahotsak
Miren Tirapu Goikoetxea

Amaia Alvarez Uria

Poesia guztia
Safo

Javier Rojo

Bakezale gerlari horiek
Bixente Serrano Izko

Txema Arinas

Moskito
Igor Estankona

Aitor Francos

Nobela errealista bat
Joxean Agirre

Marta Goikoetxea

Artxiboa

Abuztua 2020

Uztaila 2020

Ekaina 2020

Maiatza 2020

Apirila 2020

Martxoa 2020

Otsaila 2020

Urtarrila 2020

Abendua 2019

Azaroa 2019

Urria 2019

Iraila 2019

Hedabideak