« Odolaren mintzoa | Gabriel Aresti II edo Zelaietaren biographia »

Gabriel Arestiren poemak / Gabriel Aresti / Kriselu, 1976

Arestiren poemak kalean Xabier Kintana / Anaitasuna, 1977-01-01

Abenduaren 22an, Bilboko Hotel Ercillan, Gabriel Aresti Segurolaren poema osoen presentapen ofiziala egin zuen Kriseilu argitaratzaileak Bilboko liburudenda batzuren laguntasunaz. Aretoan, Luis Haranburu-Altunak, Anjel Zelaietak eta Juan San Martinek, euskaraz, Arestiren biographi eta literatur datu interesgarri eta gutti ezagutu batzu agertu zituzten, poetaren merituak azalduz. Vidal de Nicolas jaunak, erdaraz, Arestiren laguna zen aldetik, beronen ideologiaren zenbait punturen berri eman zuen. Vidal de Nicolasen ustez, Aresti ez zen erori Bilboko beste euskal poeten tentazio erraxean, hots, euskaraz baserri eta arrantzaleak ez beste kantatzea. (“Ez eta, adiskide, eta hau guk diogu, beste poeta vasco batzuren tentazio nabariagoan ere, hots, sozial gaiak, erdaraz kantatzekoan”). Jon Juaristik, Arestiren poemen erdaratzaileak, erdaraz, Aresti, bere ustez, sozial gaiak ukitu arren, ez zela sozial poeta exklusibo bat esan zuen, gure Herriaren eta gizonen beste alderdi asko ere ugari tratatu baitzituen. Arrantzale eta baserritar bizimodua, bestalde, fabriketakoa bezain egokitzat jo zuen Juaristik.

Jende asko joan zen presentspenera, gazteak bereziki, eta horrek asko esan nahi du Arestiren alde.

Argitaraturiko liburuak, bi tomo eder eta dotore, euskaraz eta erdaraz datoz, baina, zoritxarrez, erdarazko partea eskuinean dago, irakurtzeko errazagoa izanez. Axularren Geroren azken edizioa, oso bestela argitaratu digu JAKINek, euskararen fabore. Poema osoak bai, baina guztiak, aldiz, ez daude hor, editoreek ongi azaltzen dutenez, lau edo falta baitira, eta ez, noski, gaizki neurtuak zirelako, oraindik bizirik dirauen zentsura izeneko horregatik baizik.

Ibon Sarasolaren hitzaurre luze eta mamitsu bat dakarte, liburuek hasieran, Euskal poesia modemoaren textuinguan G. Arestiren bide eta lekua azalduz. Poemak, ahalik eta khronologikoen ordenaturik datoz, irakurleari egilearen ideologi eta tankera-bilakabidea eskainiz.

Kritika sakonago bat geroko utziz, derragun, ordea, liburu hauen akatsik larriena prezioan dagoela, poeta sozial obrak, erosterakoan, ez baitira hain sozial gertatzen. Liburuengatiko irabaziak, dena den, alargunaren fabore izango direla entzun dugu. Geroago, hala ere, edizio merkeago bat egiteko asmoa dago. Hala biz.

Zorionak, egin duten lan eskergagatik, Kriseilu editorialari eta bereziki I. Sarasola eta J. Juaristi langile porrokatuei. Ea noizko prosako lanak!