kritiken hemeroteka

7.497 kritika

Azken kritikak

« | »

Atlas sentimentala / Patxi Zubizarreta / Alberdania, 1998

Gazteen interesak Xabier Etxaniz / Euskaldunon Egunkaria, 1999-01-09

Inor ez litzateke harrituko arabiarren eta Patxi Zubizarretaren literaturaren arteko harremana aipatuz gero. Gutun harrigarri bat ipuinean, Eztia eta ozpina nobelan, eginiko itzulpenetan (Ali Baba, Sinbad, Aladin) eta abarretan agertzen zaigu harreman hori. Eta bere azken lanean ere, Atlas sentimentala liburu honetan, arabiarrak ditugu presente.

Aste santuko oporretan Atlasetako Toubkal mendia igotzeko asmoz joan dira Martin eta bere gurasoak Maroko aldera; zoritxarrez, Martinek orkatila bihurtu eta herri batean geratu behar du gurasoek mendia igotzen duten bitartean. Bakardade horretan, Martinek egunkari bat idazteari ekingo dio, irakurtzen ari den Eskua bete izar nobelaren antzeko bat, hain zuzen. Eta horixe dugu nobela hau, Martinek bost egunetan zehar eginiko egunkaria. Edozein unetan koadernoa hartu eta jazotakoak, gogoetak, burutapenak idatziko ditu Martinek. Baita Euskal Herriko lagunei bidaltzeko eskutitzak, entzundako ipuin eta kontakizunen bat edo beste, poemaren bat… edo bertako hainbat lagunekin izandako elkarrizketak ere. Elementu horien guztien artean eginiko masa ederki egosita aurkezten zaigu. Hari fin baten bidez, Martinen baitan ematen ari den aldaketa etengabe baina astiro horren bidez, loturiko elementuek lan ederra eskaintzen dute. Mosaiko zahar eta landutako horien antzera, irakurlea harrituta sentituko da ezer gertatzen ez den nobela batean zenbat gertakari ematen diren ikustean.

Arabiar kultura euskal ikuspuntutik

Martin bakarrik dago Imi Oughlad herrixkan, eta hasiera batean sentimenduak komunikatzeko beharra koadernoak aseko du. Gaztearen beldur, kezka eta pentsamenduen isla izango da koadernoa. Baina orduak pasatu ahala Fatima, Abdelkrim irakaslea, Said eta beste hainbat lagunek beteko dute Martinen bakardadea; era berean, lagun horiekiko harremanaren ondorioz hainbat eta hainbat istorio, gertakari eta pasadizo ezagutuko ditu gazte iruindarrak.

Baina abenturak, maitasun istorioak eta horrelako gertakariak baino intesgarriagoa da, nire ustez, gazte baten ikuspuntutik ematen zaigun arabiar kulturaren berria.

Hango bizimodua, ohiturak, paisaiak, egunerokoak… horiek denak ezagutuko ditugu euskal gazte baten ikuspuntutik; hots, gure bizimodutik eta gure kulturatik.

Martinek, gainera, idazkeraz gain, ilustrazioa darabil bere sentimenduak eta gertakariak azaltzerakoan… eta horren lekuko dira liburuan ageri diren irudi txiki ugari; errealistak eta testuaren osagarri egokia direnak.

Eztia eta ozpina nobela ezagunarekin gertatu bezala (bada haren aipamenjolas ezkutu bat), ziur gaude oraingo obra honetan ere irakurle gaztea pozik egongo dela gazteen benetako interesak (maitasuna, sexua, norberaren garapena, lagunak…) ederki landuta agertzen direlako nobela honetan.

Azken kritikak

Txipiroiak bere beltzean
Rafa Egiguren

Hasier Rekondo

Zendabalitz
Erika Elizari

Javier Rojo

Zendabalitz
Erika Elizari

Aiora Sampedro

Isiltasun urte luzeak
Francisco Castro

Joannes Jauregi

Bertsoaren harria
Koldo Izagirre

Mikel Asurmendi

Karanbola hirukoitza
Eneritz Artetxe

Amaia Alvarez Uria

Bilduma bat
Sandro Penna

Irati Majuelo

Bilduma bat
Sandro Penna

Igor Estankona

Etxeak eta hilobiak
Bernardo Atxaga

Javier Rojo

Aitaren etxea
Karmele Jaio

Mikel Asurmendi

Izurria
Albert Camus

Txema Arinas

Andrezaharraren manifestua
Mari Luz Esteban

Ibai Atutxa Ordeñana

Hik ez dakik zer den beldurra
Karlos Linazasoro

Aiora Sampedro

Lisboako setioaren historia
Jose Saramago

Joannes Jauregi

Artxiboa

Martxoa 2020

Otsaila 2020

Urtarrila 2020

Abendua 2019

Azaroa 2019

Urria 2019

Iraila 2019

Abuztua 2019

Uztaila 2019

Ekaina 2019

Maiatza 2019

Apirila 2019

Hedabideak