kritiken hemeroteka

7.357 kritika

Azken kritikak

« | »

Markak. Gernika 1937 / Bernardo Atxaga / Pamiela, 2007

Betiko markaturik Igor Estankona / Deia, 2007-06-08

Marka: Seinalea. “Gu Gernikako bonbapean izan ginen” dio Bernardo Atxagak liburu honetan, eta seinalea da hainbat seinale, hainbat marka daudela hala iradokitzen dutenak. Euskaldunoi arrasto sakona utzi zigun Gernikak. Arrastoa jarraituz itzuli da idazlea seinaleek alde batera Bilbao eta bestera Lequeitio zioten bidegurutzera.

Marka: Aztarna. Historiaurreko aztarnen gaineko hausnarketa batekin hasten da liburua. Aztarnetako seinaleak —markak— interpretatuz hurreratzen gara maiz izan ginen hartara. Eta izan ginenak hurreratzen gaitu askotan garen honetara.

Marka: Seinale bereizlea. Horixe utzi gura izan zuten Gernikako kontzientziaren larru gurian, burdin goriaz. Seinale horrek, inpotentziaren seinaleak, bereiztuko zituen aurrerantzean gorriak eta gainontzekoak, irabazleak eta galtzaileak. Ordutik hona sinistarazi gura izan dizkiguten hainbat gezur ere liburura dakartza Atxagak. Seinale bereizlearen lotsari ahanzturaren pisua arintzeko.

Marka: Gerrako produktuak saltzeko plaza ona izan zen Gernika, astelehen hartan. Marka baten entzutea izan zuten ordutik aurrera Europa osoan; Heinkel. Etorriko zenaren logotipoa.

Gernikan marka guztiak hautsi zirela esan ohi da. Ez da egia, baina sinboloa hortxe geratu da betiko. Bernardo Atxaga elegantzia itzelarekin itzuli da hain erabilia izan den bonbaketaren gaira. Markak, Gernika 1937 liburu arina, bizia, eta ederto idatzitakoa da. Asteasuarrak “lezio” baten antzera planteatu du liburua, eta Gernikako hondamendira behin eta berriro jauzi egiteko hainbat itzulinguru egiten ditu istorio pertsonaletan barna, literaturaren historian barna, politikan murgilduz…

Gozagarria da haitzuloetako markak ikustera sartzea, hobi komunetako lurrean agirika ibiltzea, Lauaxeta gogoratzea, zaurietara itzultzea. Gozagarria oroimena berreskuratzea hitzen magia baliatuz. Bortitz idazten du Atxagak, edo bere lumaren leuntasunak sortzen duen efektua da? Karolinjioentzat guztiz menperatu bako lurraldearekiko muga zen marka.

Azken kritikak

Etxeak eta hilobiak
Bernardo Atxaga

Joannes Jauregi

Iraganaren izterrak
Gorka Salces Alcalde

Aiora Sampedro

Analfabetoa
Iñigo Astiz

Alex Uriarte

Hezurren erretura
Miren Agur Meabe

Estibalitz Ezkerra

Kontrako eztarritik
Uxue Alberdi

Javier Rojo

Irautera
Castillo Suarez

Irati Majuelo

Txikiaren handitasuna literaturan
Mariasun Landa

Amaia Alvarez Uria

Itsas bizimina
Pello Otxoteko

Hasier Rekondo

Bertsoak
Juan Mari Lekuona

Javier Rojo

Basa
Miren Amuriza

Txema Arinas

Maitasun keinu bat besterik ez
Hasier Arraiz

Ibai Atutxa Ordeñana

Auschwitzeko tatuatzailea
Heather Morris

Joannes Jauregi

Diplomatikoa
Machado de Assis

Aiora Sampedro

Enarak itzuli dira
Gari Berasaluze

Igor Estankona

Artxiboa

Urria 2019

Iraila 2019

Abuztua 2019

Uztaila 2019

Ekaina 2019

Maiatza 2019

Apirila 2019

Martxoa 2019

Otsaila 2019

Urtarrila 2019

Abendua 2018

Azaroa 2018

Hedabideak