kritiken hemeroteka

7.851 kritika

Azken kritikak

« | »

Bizikleta bat egingo dut zure izenarekin / Martin Etxeberria / Elkar, 2005

Hitzen lotsa Felipe Juaristi / El Diario Vasco, 2005-06-10

Izenburua gustatu zait ikaragarri: bizikleta bat irudikatzen dut, birilbilka, biribilean izenaren bila eta, azkenik, izen bihurtuz. Izenetik hasiko balitz gure izaera, ez litzateke izengabea izango gure izatea. Baina izenak bere mugak ditu, bere ezkerra eta bere eskuina, eta bizikletaz oraintxe hasi dira kalera irteten, hiri honetan bederen, bizikleta zaleek hartua baitute, eta hor dabiltza txokotik txokora, txorotik txorora, txorroskilotik txorroskilora, kilotik kilora, loratik lorara. Uda bada edo badator, ez dakit.

Eta Martin Etxeberriaren poemak irakurri ditut eta iruditzen zait, gaztea izanik, ez lukeela gazte kontuez idatzi behar, horretarako baitago heldutasuna, edo zahartzaroa, edo haraindikoa datorrenean, eta etorriko da. Baina irudipena duela iruditzen zait, eta hobeto jokatzen duela poeta izatera motzean luzean, baino. Esaterako: “Kazkabarra jaten / ari dira putzuak: / hodeien bihotza / mila zatitan hautsi da”. Ez dago gaizki, oso quevedotiarra, baina oso argia, bere ilunean. Oso azkarra da idazlea, eta irudimen handikoak: “Idazle handiak horrela zioen arren / beldurrak ez gaitu hobeak egin. / Urdinagoak eta ilunagoak beharbada / baina hobeak ez”. Irakurri beste hau: “Hodeiak, errespetuz, / isildu egin dira. / Heriotza / gutaz pentsatzen ari da”.

Maitasunetik maitasunera idatzita dago; eta iruditzen zait polita dela maitasuna, eta polita dela maitasunaz idaztea, egunena bi edo hiru aldiz gutxienez. Egia da gai asko dagoela bai literaturan bai bizitzan, baina maitasuna bezalakorik ez. Edo eulien gaia bezalakorik ez, Monterrosok esaten zuen bezala, burla haizez bezala. Euliak ugari ageri baitira poemen arteko zuriunean; burrunbadan, noski, eta beltz-beltzak. Oso egunerokoa baita poemen ibilbidea, egunen martxari xume-xume lotuta; poemak lotsa balute bezala; lotsagarriak ez badira ere. Egunero, ordea, gauza asko gertatzen da; uste dugun baino gehixeago. Jakin behar ikusten, egunaren hondarrean zer geratu den. Lege ona da poesiarako.

Azken kritikak

Sekula ez liokete euli bati hegalik kenduko
Slavenka Drakulic

Irati Majuelo

Sortaldekoak
Hedoi Etxarte

Asier Urkiza

Dama
Jon Gerediaga

Nagore Fernandez

Bihotz-begietan
Xabier Lizardi

Igor Estankona

Argiantza
Pello Lizarralde

Jon Martin-Etxebeste

Taxiak ez dira inoiz gelditzen
Xabier Montoia

Txema Arinas

Eskuan beti zerbait
Maialen Berasategi Catalan

Irati Majuelo

Empar Pineda Erdozia: gorputzak hala eskatua
Kattalin Miner

Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Zeruko belardiak
John Steinbeck

Hasier Rekondo

Arkanbele kantak
Mikel Taberna

Mikel Asurmendi

Urpean murgildu
Lidia Txukovskaia

Nagore Fernandez

Bertute txikiak
Natalia Ginzburg

Asier Urkiza

Algara mutilatuak
Ane Labaka Mayoz

Maitane Legarreta Etxezarreta

Haragi hosto
Juan Ramon Makuso

Jose Luis Padron

Artxiboa

Urria 2021

Iraila 2021

Abuztua 2021

Uztaila 2021

Ekaina 2021

Maiatza 2021

Apirila 2021

Martxoa 2021

Otsaila 2021

Urtarrila 2021

Abendua 2020

Azaroa 2020

Hedabideak