kritiken hemeroteka

8.826 kritika

« | »

Bizikleta bat egingo dut zure izenarekin / Martin Etxeberria / Elkar, 2005

Hitzen lotsa Felipe Juaristi / El Diario Vasco, 2005-06-10

Izenburua gustatu zait ikaragarri: bizikleta bat irudikatzen dut, birilbilka, biribilean izenaren bila eta, azkenik, izen bihurtuz. Izenetik hasiko balitz gure izaera, ez litzateke izengabea izango gure izatea. Baina izenak bere mugak ditu, bere ezkerra eta bere eskuina, eta bizikletaz oraintxe hasi dira kalera irteten, hiri honetan bederen, bizikleta zaleek hartua baitute, eta hor dabiltza txokotik txokora, txorotik txorora, txorroskilotik txorroskilora, kilotik kilora, loratik lorara. Uda bada edo badator, ez dakit.

Eta Martin Etxeberriaren poemak irakurri ditut eta iruditzen zait, gaztea izanik, ez lukeela gazte kontuez idatzi behar, horretarako baitago heldutasuna, edo zahartzaroa, edo haraindikoa datorrenean, eta etorriko da. Baina irudipena duela iruditzen zait, eta hobeto jokatzen duela poeta izatera motzean luzean, baino. Esaterako: “Kazkabarra jaten / ari dira putzuak: / hodeien bihotza / mila zatitan hautsi da”. Ez dago gaizki, oso quevedotiarra, baina oso argia, bere ilunean. Oso azkarra da idazlea, eta irudimen handikoak: “Idazle handiak horrela zioen arren / beldurrak ez gaitu hobeak egin. / Urdinagoak eta ilunagoak beharbada / baina hobeak ez”. Irakurri beste hau: “Hodeiak, errespetuz, / isildu egin dira. / Heriotza / gutaz pentsatzen ari da”.

Maitasunetik maitasunera idatzita dago; eta iruditzen zait polita dela maitasuna, eta polita dela maitasunaz idaztea, egunena bi edo hiru aldiz gutxienez. Egia da gai asko dagoela bai literaturan bai bizitzan, baina maitasuna bezalakorik ez. Edo eulien gaia bezalakorik ez, Monterrosok esaten zuen bezala, burla haizez bezala. Euliak ugari ageri baitira poemen arteko zuriunean; burrunbadan, noski, eta beltz-beltzak. Oso egunerokoa baita poemen ibilbidea, egunen martxari xume-xume lotuta; poemak lotsa balute bezala; lotsagarriak ez badira ere. Egunero, ordea, gauza asko gertatzen da; uste dugun baino gehixeago. Jakin behar ikusten, egunaren hondarrean zer geratu den. Lege ona da poesiarako.

Azken kritikak

Nola esaten zaio agur ama bati
Uxue Razkin

Peru Iparragirre

Mari-alderrai
Colette

Aritz Galarraga

Erreplika
Maialen Berasategi Catalan

Ibon Egaña

Hegal egiten
Eneko Bidegain

Mikel Asurmendi

Sorbatza
Markel Sanchez

Asier Urkiza

Dakigun hori
Garazi Arrula Ruiz

Nagore Fernandez

Ipuinak eta antzezlanak
Lourdes Iriondo

Amaia Alvarez Uria

Ezezagunak trenean... irakurtzen
Miren Billelabeitia

Paloma Rodriguez-Miñambres

Dakigun hori
Garazi Arrula Ruiz

Mikel Asurmendi

Narrugorrik
Ixiar Rozas

Peru Iparragirre

Lera
Castillo Suarez

Maialen Sobrino Lopez

Hezitopia
Nora Salbotx

Joxe Aldasoro

Atzerakarga
Fermin Etxegoien

Asier Urkiza

Manifestu filosofikoa
Agustin Arrieta Urtizberea

Aritz Pardina Herrero

Artxiboa

2026(e)ko azaroa

2026(e)ko urria

2026(e)ko iraila

2026(e)ko abuztua

2026(e)ko uztaila

2026(e)ko ekaina

2026(e)ko maiatza

2026(e)ko apirila

2026(e)ko martxoa

2026(e)ko otsaila

2026(e)ko urtarrila

2026(e)ko

Hedabideak