kritiken hemeroteka

8.087 kritika

Azken kritikak

« | »

Bizitzeak hil egiten du / Juan Ramon Makuso / Edicionesbeta, 2004

Bizitzea abiatzea dela onetsi ondoren, hiltzea irabazi du ezinbestean Mikel Asurmendi / Irunero, 2004-11

“Bizitzeak hil egiten du”. Horrela dio poesia liburu honen izenburuak, baita Juan Ramon Makuso poetak esan ere. Poeta eta filosofoa. Poesia —hitzaren artea, menturaz eta ausaz, noski— menderatu nahian ari den filosofoa. Poesia hitzaren artea baita, hitza menderatzeko artea, munduan egoteko modua. Areago eta hobeto poesia —nik uste—, poesia elkarren arteko hitzen aldatzea bihurtzen bada, munduan elkarrekin egoteko modua bihurtzen bada.

“Bizitzeak hil egiten du”. Horra axioma. Alta bada, Juan Ramonen hitzak hausnartu ondoren, beldur naiz ez ote garen hiltzen ari, baina gero eta gutxiago bizitzearen ondoren. Hilak gogoratu ditugu hilabete honetan, eta beldur naiz, ez dakigula hiltzen, ez dakigula bizitzen, ez dugula gure burua ezagutzen.

Jaio eta hil, zirkulu baten bi muturrak dira. Eta bi mutur hauek lotzen duen haria “bizitzea”. (H)ari izan gabe ezin bizi, eta ezin hil bizi ari gabe, bizitzen ikasi gabe. Bizitzea paseatzera ateratzea bada, bidea ezinbestekoa da. Bizitzea, bide egitea, kontrakarrean joatea da. Ezagutzea. Ezagutu nahi izatea, izatea pentsatzea baita. Argiak eta itzalak. Itxaropenak. Eta bidean jaustean berriz ere jaiki, bakarrik eta bat eginez, amodioan eta amildegian.

Eta hitzok ez dira nireak, oldozpenok, poetak iradoki dizkit. Hitz batzuk poetari berari maileguz hartu dizkiot gainera. Izan ere, amodioa besteen baitan lekutzea bada, esan dezagun poesia besteen hitzekin eta besteen hitzetan eta beren baitan murgiltzea dela.

Nik neronek, nire ezjakintasunean, besteen baitan lekutzeko duen gaitasunarekin berarekin, hitzen barrena bide egiten jarraitzeko gomendatuko nioke Juan Ramon Makuso poetari.

Zirkulu gisa hartu duen bizitza honetan barrena segitzeko, bizitzea abiatzea dela onetsi ondoren, hiltzea irabazi baitu ezinbestean.

Azken kritikak

Gari eta goroldiozko
Anari Alberdi Santesteban

Ibai Atutxa Ordeñana

Winesburg, Ohio
Sherwood Anderson

Nagore Fernandez

Suite frantsesa (bertsio argitaragabea)
Irene Nemirovski

Asier Urkiza

Haragizko mamuak
Karmele Mitxelena

Jon Martin-Etxebeste

Sorgin-argien ehizan
Joan Mari Irigoien

Mikel Asurmendi

Balio erantzia
Ekaitz Goikoetxea

Mikel Asurmendi

Berriz zentauro
Katixa Agirre

Amaia Alvarez Uria

Poesia kaiera
Federico Garcia Lorca

Nagore Fernandez

Humanitatearen une gorenak
Aritz Galarraga

Asier Urkiza

Soniexka
Ludmila Ulitskaia

Ibon Egaña

Solteroen dantzalekuak
Joxean Agirre

Mikel Asurmendi

Petare
Leire Ibarguren

Jose Luis Padron

Poema liburu bat —irakurtzeko jarraibideak—
Angel Erro

Hasier Rekondo

Norberak maite duena
Miren Billalabeitia

Paloma Rodriguez-Miñambres

Artxiboa

2023(e)ko urtarrila

2022(e)ko abendua

2022(e)ko azaroa

2022(e)ko urria

2022(e)ko iraila

2022(e)ko uztaila

2022(e)ko ekaina

2022(e)ko maiatza

2022(e)ko apirila

2022(e)ko martxoa

2022(e)ko otsaila

2022(e)ko urtarrila

Hedabideak