kritiken hemeroteka

7.448 kritika

Azken kritikak

« | »

Bilduma bat / Sandro Penna (Iñigo Astiz) / Farmazia Beltza, 2019

Memento penniano Jose Luis Padron / Bilbao, 2020-01

Garaipenna izeneko poeman, penna bi n-rekin hitz joko eginez Garaipenaren eta Poetaren artean, Sandro Penna poetaren testu bat irakurtzen irudikatzen du Iñigo Astizek bere burua, maitasunari eta gorputzaren gozamenari buruzko liburu bat irakurtzen hain justu haren lagun guztiak beren logeletan beren maiteñoekin daudenean, eta bera sofan bakarrik liburua irakurtzen. Memento pennianoa bizi izan zuen.

Poema berezia da, ez bakarrik Pennaren poesiaren gako nagusiak gardentasuna eta erotismoa direlako, baizik eta poeta italiarraren unibertso poetikoa artista-liburua izatera iritsi denaren hazia dagoelako bertan.

Izan ere, aspalditik datorkio Pennaganako zaletasuna Astizi; denbora da haren poesia sakon irakurtzen hasi zela, liburu bakoitzari bere denbora eskaintzen, haren poemekin bueltaka. Eta prozesu luze baten ondoren etorri zaizkigu poema horiek liburu zaindu eta polit batean, euskaraz eta Damaris Pan-ek sortutako margolanez hornituta.

Iñigo Astiz kazetari poetak eta Damaris Pan artistak Bilduma bat. Sandro Penna artista-liburua osatu dute, Farmazia Beltza eta Efi argitaletxeen babesarekin. Sandro Penna poeta garaikidea da, XX. mendekoa. Bazterreko poeta zen, baina denborak goian jarri du. “Ezin sakonagoa, unibertso ezin itxiagoan” hala definitzen zuen egilea kritikari batek. Adituek amodioaren poetatzat aurkeztu ohi dute Sandro Penna. Haren poemak, gehienak dira gai bakarrari buruz: sentsualtasuna, bere gai nagusia hori da, gose sentsual hori, ez hainbeste sexuala, baizik eta gozamenaren mundu hori, etengabe horretan dago. Ospatzen duen guztia, bere mundu txiki-txiki horretatik egiten du, atentzio ematen du etxeko leiko txikienetik nola ikusten duen unibertsoa.

Oso indartsu, oso labur. Oso hiztegi txikia, xumea eta estua darabil Sandro Pennak, eta liluragarria da irakurri ahal izatea 300 bat hitz horiekin zer iristen den esatera, hain gutxirekin zenbat esaten duen.

Bilduma bat. Sandro Penna ez da bakarrik poema eta arte liburu bat. Alex Gurrutxagak hitzaurrean idazten duenaren harira, memento penniano bat da mundu zorabiagarri honen erdian, une bat hartzea eta ematea antsietatearen eta abiaduraren zurrunbiloan. Urtea ondo asteko modua.

Azken kritikak

Zeldak
Elena Olave

Igor Estankona

Mugi/atu
Beatriz Chivite

Aiora Sampedro

Kristo fusilarekin
Ryszard Kapuscinski

Joannes Jauregi

Aitaren etxea
Karmele Jaio

Iratxe Esparza

Azalberritze bat
Esti Martinez Diaz de Cerio

Alex Uriarte

Zeldak
Elena Olave

Irati Majuelo

Euskal Herria 2050
Askoren artean

Aritz Galarraga

Miñan
Amets Arzallus Antia

Ibon Egaña

Txipiroiak bere beltzean
Rafa Egiguren

Javier Rojo

Aldibereko
Ingeborg Bachmann

Joannes Jauregi

Simplicissimus
Patxo Telleria

Aiora Sampedro

Miñan
Amets Arzallus Antia

Estibalitz Ezkerra

Simplicissimus
Patxo Telleria

Javier Rojo

Etxeak eta hilobiak
Bernardo Atxaga

Mikel Asurmendi

Artxiboa

Urtarrila 2020

Abendua 2019

Azaroa 2019

Urria 2019

Iraila 2019

Abuztua 2019

Uztaila 2019

Ekaina 2019

Maiatza 2019

Apirila 2019

Martxoa 2019

Otsaila 2019

Hedabideak