kritiken hemeroteka

7.296 kritika

Azken kritikak

« | »

Amek ez dute / Katixa Agirre / Elkar, 2018

Ama eta hiltzailea Javier Rojo / El Diario Vasco, 2019-04-06

Ahozko tradizioko euskal ipuin batean, “Fifina” izenekoan, amaorde gaiztoak neska protagonista hil egin nahi du, halako istorioetan ohikoa den bezala. Ekintza egin behar duen zerbitzariak neskarekin gupidatu eta bizirik uzten du, hori bai, mutilatu ondoren, eskuak eraman behar baitizkio amaordeari mandatua burutu duela frogatzeko. Eta printze batek neskato esku-gabea topatu eta nork egin dion hori galdetzen dionean, ama izan dela erantzuten dio Finfinak. Orduan harridura erakusten du printzeak eta neskatoak azaltzen dio benetako ama ez, amaordea izan dela, eta printzeak “hori besterik da” erantzun. Harridura. Horixe da printzeak erakusten duena, amak alaba hiltzeko ahalegina egin duela pentsatzean. Irudika ezina den gertakaria. Katixa Agirrek “Amek ez dute” izenburuko nobela honetan harridura horren inguruan arakatzen du. Ipuin tradizionalean kontatzen den moduko gertakari latz batekin hasten da argumentua: Emakume batek bere seme-alaba txikiak ito ditu. Eta narratzaile protagonista, emakume hura aspaldian ezagutu duela konturatuta, gertakariaren atzean zer dagoen aztertzen hasi da. Narratzailea idazlea da, eta ama. Eta bi ezaugarri horiek markatzen duten ikuspuntutik aspaldiko ezagun horrek egin duen ekintza azaltzen du. Katixa Agirreren nobela literatura beltzaren edota thrillerraren zidorretatik mugitzen da. Izan ere, narratzailea idazlea den aldetik, ikertzailea ere bada, eta hurrengo libururako materiala bilatzen duelarik, ikertzaile klasikoaren kontra-irudia osatzen zaigu pertsonaia honengan. Eta bigarren partean, epaiketa azaltzen den atalean, thriller judizialaren aztarnak topatzen dira. Halako oinarriak kontuan hartuta, argumentua ironiatik lerratzen da, eta amatasunaren inguruan esan diren gauza asko ituan jarrita, irudi idilikoak ezkutatzen duen errealitatea aurkezten du, argumentuan kontatzen diren gertakariak aprobetxatuz, hiltzailearen istorioa eraikitzearekin batera narratzailearen gorabeherak tartekatuz. Katixa Agirrek trebezia du idazteko, eta nobela honekin berriro ere erakutsi du irakurlea engantxatu dezakeen argumentu bat garatzen dakiela, interesa hasieratik amaieraraino mantenduz.

Azken kritikak

Maitasun keinu bat besterik ez
Hasier Arraiz

Peru Iparragirre

Mila ezker
Garbiñe Ubeda

Aritz Galarraga

Atzerrian
Nerea Balda

Javier Rojo

Kontrako eztarritik
Uxue Alberdi

Maddi Ane Txoperena Iribarren

Analfabetoa
Iñigo Astiz

Joannes Jauregi

Poesia kaiera
Cesare Pavese

Aiora Sampedro

Deklaratzekorik ez
Beñat Sarasola

Estibalitz Ezkerra

Basa
Miren Amuriza

Hasier Rekondo

Basa
Miren Amuriza

Javier Rojo

Bulkada
Jon Benito

Irati Jimenez

Goseak janak
Idurre Eskisabel Larrañaga

Mikel Asurmendi

Olerki, ipuin eta eleberriak
Mayi Pelot

Peru Iparragirre

Poesia kaiera
Cesare Pavese

Javier Rojo

Kamisoi zuri zetazkoa
Alaine Agirre

Alaitz Andreu

Artxiboa

Ekaina 2019

Maiatza 2019

Apirila 2019

Martxoa 2019

Otsaila 2019

Urtarrila 2019

Abendua 2018

Azaroa 2018

Urria 2018

Iraila 2018

Abuztua 2018

Uztaila 2018

Hedabideak